ग्रीष्मबहादुर देवकोटा
नेपाली विकिपीडियाबाट
सुप्रसिद्ध विद्वान् लेखक ग्रीष्मबहादुर देवकोटाको जन्म सन् १९१७ (वि.सं. १९७३ जेठ) मा पिता वसन्तबहादुर र माता आनन्दकुमारीका सुपुत्रका रूपमा काठमाडौँको नरदेवीमा भएको थियो । उहाँ स्वाध्ययनबाटै विद्वान् बन्नुभयो । शुरुमा राजनीतिमा नलागे पनि बीचमा राजनीतिमा लागिपर्ने देवकोटा पहिले प्रजातान्त्रिक कांग्रेससँग सम्बन्धित थिए भनेपछि २०१२ सालतिर डा. के.आई. सिंहको संयुक्त प्रजातन्त्र पार्टीसँग सम्बन्धित थिए ।
बहुचर्चित सन्दर्भ सामग्री 'नेपालको राजनीतिक दर्पण'का लेखक देवकोटाले 'नेपालको छापाखाना र पत्रपत्रिकाको इतिहास' पनि लेख्नुभयो । राजसभा, राजसभा स्थायी समिति, गोरखापत्र, शाही प्रेस आयोग लगायतका विभिन्न संघसंस्थामा सदस्य भएर सल्लाह सेवा पुर्याउने देवकोटा विवाहपश्चात् एक छोरा जन्मेपछि युवावस्थामै विधुर हुनुभयो । उहँका एकमात्र छोरा हुनुहुन्छ । मधुमेह र श्वास-प्रश्वासमा अप्ठेरो हुने बिमारीबाट पीडित देवकोटा २०५१ साल फागुन २३ गते सिकिस्त भई शिक्षण अस्पताल, महाराजगञ्जमा भर्ना हुनुभयो । उहाँको निधन २०५१ साल फागुन २५ गते ७८ वर्षको उमेरमा भयो ।
'साधना' (कामना प्रकाशनको) पत्रिकाको रजत अंकमा उहाँको 'मेरो चासोको विषय घोच्ने सुइरो भयो' भन्ने शीर्षकमा आफ्नो अनुभूति लेखमा प्रश्न गर्नुभएको छ- राणाकालीन वैज्ञानिक गेहेन्द्र शमशेरले नेपालमा बनाएको नेपालको पहिलो प्रेस अहिले कहाँ छ ? यो देवकोटाको जीवनको अन्तिम प्रश्न हो ।
