स्त्री

मानिसको पोथी जातीको व्यक्ति।

स्त्री शरीर : 'द बाथर' नामक पेंटिंग, 1870

नारी मानवको स्त्रीको भन्छन्, जुन नरको स्त्रीलिंग हो। नारी शब्द मुख्यत: व्यस्क स्त्रिहरूको लागि प्रयोग गरिन्छ। धेरै सन्दर्भहरूमा तर यो शब्द सम्पूर्ण स्त्री वर्गलाई दर्शाउनको लागि पनि प्रयोग गरिन्छ, जस्तै: नारी-अधिकार।

विभिन्न संस्कृतिहरूमा नारी

भारतीय नारी

ऐतिहासिक तरिकामा भारतीय नारीको भूमिकामा धेरै फरक आएको छ। परम्परागत तरिकामा मध्य वर्गमा नारीको भूमिका घरेलू कामहरू सँग जोडी़एको हुन्थ्यो जस्तै कि बच्चाहरू लाई हेर्नु र धेरैजसो आइमाइहरू पैसा कमाउन जाँदैनथे। गरीब नारी मा, खासगरि मेहनती वर्गमा पैसाको कमीको कारणले नारीको काम गर्न पर्थ्यो हुनत आइमाइहरू लाई दिइने वाला काममा संधै मर्दहरूलाई दिइने कामहरू भन्दा प्रतिष्ठा र पैसा दुवैमा साना हुन्थे। बिस्तारै बिस्तारै, घरमा नारीले काम नगर्नु धन र प्रतिष्ठाको प्रतीक मानिन थाल्यो जबकि नारीले काम गर्नुको मतलब त्यो घरलाई तल्लो वर्गमा गनिन्थ्यो।

प्रमुख भारतीय नारिहरू

अग्रणी महिलाहरू

• प्रथम महिला आए.ए.एस. -- अन्ना जर्ज
• ज्ञानपीठ पुरस्कार प्राप्त गर्न वाला प्रथम महिला -- अन्नापूर्ण देवी
• नौका भन्दा पुरा विश्वको चक्कर लगान वाला भारतीय महिला -- उज्ज्वला पाटिल
• प्रथम भारतीय महिला सर्जन -- डा. प्रेमा मुखर्जी
• ओलम्पिक खेलमा भाग लिन वाला प्रथम भारतीय महिला खेलाडी -- मेरी लीला रो
• एवरेस्टमा दुई पल्ट पुगन वाला प्रथम महिला -- सन्तोष यादव
• भारतीय वायु सेनाको पहिलो महिला पायलट -- हरिता कौर देयोल
• भारतको पहिलो महिला मुख्य चुनाव आयुक्त -- वी.एस. रमा देवी
• सबै भन्दा अधिक समय सम्म अन्तरिक्षमा रहन वाला महिला -- शैतोन लुसिड
• हिन्दू पदपातशाहीको संस्थापक छत्रपति शिवाजीको मां -- जीजाबाई

अन्य

• रानी लक्ष्मीबाई
• किरण बेदी
• लता मंगेशकर
• इंदिरा गांधी
• मदर टेरेसा
• सानिया मिर्जा
• कल्पना चावला

वर्तमान गर्‍यो नारी

आज नारीको योगदान हरेक क्षेत्रमा छ। उदाहरणको लागि:-

• विमान-समवायको क्षेत्र मा,
• शिक्षाको क्षेत्र मा,
• बैंक व्यवसायको क्षेत्र मा,
• राजनीति मा,

नारियोंको हितको लागि प्रमुख कानून

• महिलाहरूको घरहरूलू उत्पीडन- प्रोटेक्शन अफ विमेन फ्रोम द डोमेस्टिक वायलेंस एक्ट - २००५
• बेटियहरूको पारिवारिक संम्पतिमा बेटोंको बराबर अधिकार

यो पनि देखे

• कन्या भ्रूण हत्या

बाहिरी कडिहरू

• नोबेल पुरस्कृत महिलाहरु (गूगल पुस्तक ; लेखिका - आशा रानी वोहरा)
• आधी आपछिेको (स्त्रियों से सम्बन्धित विषयहरूको सम्पूर्ण हिन्दी पोर्टल)
• नारी कामसूत्र (गूगल पुस्तक ; लेखिका - ड विनोद वर्मा)