आठबिसकोट नगरपालिका
आठबिसकोट | |
|---|---|
| निर्देशाङ्क: २८°४८′N ८२°२३′E / 28.80°N 82.39°E | |
| देश | |
| प्रदेश | कर्णाली प्रदेश |
| जिल्ला | पश्चिम रुकुम जिल्ला[१] |
| स्थापना | २०७३ फागुन २७ |
| सरकार | |
| • नगरप्रमुख | रवि केसी (नेकपा (माओवादी केन्द्र)) |
| • उपप्रमुख | धनकुमारी शाही (नेकपा (माओवादी केन्द्र)) |
| क्षेत्रफल | |
| • जम्मा | ५६०.३४ किमी२ (२१६.३५ वर्ग माइल) |
| जनसङ्ख्या | |
| • जम्मा | ३५,९१७ |
| • घनत्व | ६४/किमी२ (१७०/वर्ग माइल) |
| समय क्षेत्र | युटिसी+०५:४५ (नेपालको प्रमाणिक समय) |
| क्षेत्रीय सङ्केतहरू | +९७७-८८ |
| केन्द्र | साविक आठबिसकोट गाविसको कार्यालय |
| वेबसाइट | aathbiskotmun |
आठविसकोट नगरपालिका नेपालको कर्णाली प्रदेशको पश्चिम रुकुम जिल्लाको एक नगरपालिका हो। यस नगरपालिकाको स्थापना २०७३ सालमा भएको थियो। यस नगरपालिकालाई आथबिसकोट, आठबीस डाँडागाउँ, घेत्मा, मग्मा, गोतामकोट र स्यालाखादीका पूर्व गाउँ विकास समितिहरू गाभेर स्थापना गरिएको थियो।[४]
रुकुम (पश्चिम) का ६ वटा स्थानीय तहहरूमध्ये जनसङ्ख्या र क्षेत्रफल दुवै आधारमा ठूलो स्थानीय तहको रूपमा आठविसकोट नगरपालिका रहेको छ। आठबिसकोट नगरपालिकाको क्षेत्रफल ५६०.३४ वर्ग किलोमिटर रहेको छ जुन क्षेत्रफलको हिसाबले देशकै दोस्रो ठूलो हो। यो रुकुम जिल्लाको उत्तरपश्चिममा ठुलीभेरी नदीको किनारमा अवस्थित छ आठबिसकोटको ठुलाकोट मध्यकालीन बाइसे राज्य आठबिस को राजधानी थियो । बि.स.१६०० सालमा रुकुमे राजा दारे जैतम का छोरा कालु बमले दरवार बनाई राज्य स्थापना गरेका थिए । यिनै कालु बमका बाह्रौ पुस्ताका राजा रणउद्दीम शाहीका पालामा बि.स. १८४३ सालमा आठबिस राज्य नेपालमा बिलय भएको थियो भन्ने कुरा बंशावलीमा उल्लेख छ ।राजा काटिएकाले यस क्षेत्रको रेखदेख गर्न सेरो खारो खाने गरी राजाका भैयाद पर्ने हित कल्चु शाही र दण्ड उठती खान पाउने गरी धन्नु मल्ललाई नियुक्त गरियो । रुकुममा राजा काटी राजा कहलिएका श्रीदत्त शाही र राजकुमार विभूती शाहीलाई गोर्खालिले धपाएपछी विभूती शाही आफ्ना भाइसहित मुसिकोट भण्डारीकाडामा बसेका थिए । जुम्ली शोभान शाहीका दूतसङ्ग विभूति शाहीको भेट भयो । आफ्ना सगोत्रीय आठबिसे राजा रणउद्दिम शाही काटिएकाले शोभान शाहीको मद्दतले आफू आठबिसे राजाको हकदार हुने सपना विभूती शाहीले देखे । राजकुमार विभूति शाहीले आठबिस राज्य फिर्ता लिन जुम्लाका शोभान शाहीसङ्ग मिलेर वि. स. १८४६ मा बिद्रोह गरे तर सफल हुन सकेनन् र विभूती शाही जोगीको भेष धारण गरेर भागे भन्ने कुरा स्थानीयले बताउँछन् । करीब १२ वर्ष पछि आम माफी पाई आठबिस फर्की घरजम गरी बसेको कुरा स्थानीय एक बृद्ध गौतम थरका ब्राह्मनको टिपोटमा उल्लेख छ।
जनसङ्ख्या
[सम्पादन गर्नुहोस्]राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार सुनवल नगरपालिकाको कुल जनसङ्ख्या ३५,९१७ रहेको छ भने यहाँ ७,५५३ घरधुरी रहेका छन्।[३]
| नयाँ वडा | समावेश साविकका गाविसहरू | जनसङ्ख्या | क्षेत्रफल (वर्ग कि.मी.) | जनघनत्व (व्यक्ति/वर्ग कि.मी.) |
|---|---|---|---|---|
| १ | स्यालाखादी (८-९) | १२६४ | ३६.५४ | ३४.५९ |
| २ | स्यालाखादी (१-२, ६-७) | १७४४ | १००.५८ | १७.३४ |
| ३ | स्यालाखादी (३–५) | १८७४ | २६.६९ | ७०.२१ |
| ४ | गोतामकोट (१–३) | २२२४ | २२.७९ | ९७.५९ |
| ५ | गोतामकोट (४–६) | २८९२ | २२.२२ | १३०.१५ |
| ६ | गोतामकोट (७–९) | २३९४ | २२८.७ | १०.४७ |
| ७ | आठबिसकोट (३, ५) | १९१२ | १५.१२ | १२६.४६ |
| ८ | आठबिसकोट (४,८) | १७२३ | १४.३ | १२०.४९ |
| ९ | आठबिसकोट (२,६-७) | ३४०४ | १०.४२ | ३२६.६८ |
| १० | आठबिसकोट (१,९) र मग्मा (७, ८) | ३२९२ | २०.३५ | १६१.७७ |
| ११ | आठबिस डाँडागाउँ (१–५) | ४९४२ | १७.३९ | २८४.१८ |
| १२ | आठबिस डाँडागाउँ (६–९) | ३२८९ | १५.८८ | २०७.१२ |
| १३ | घेत्मा (४–७) | २०५५ | ९.७३ | २११.२० |
| १४ | घेत्मा (१–३, ८-९) | २९०८ | १९.६३ | १४८.१४ |
| जम्मा | ३५,९१७ | ५६०.३४ | ६४.१० | |
सन्दर्भ सामग्रीहरू
[सम्पादन गर्नुहोस्]- ↑ "निर्वाचन क्षेत्र निर्धारण सम्बन्धि सूचना", नेपाल राजपत्र, वि.सं. २०७४ भदौ १५, अन्तिम पहुँच वि.सं. २०७८ माघ २५।
- ↑ "स्थानीय तह निर्वाचन २०७९" (नेपालीमा), कान्तिपुर दैनिक, अन्तिम पहुँच ०९ साउन २०८१।
- 1 2 "जनसङ्ख्याको आकार र वितरण", राष्ट्रिय जनगणना २०७८ (नेपालीमा), राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालय, अन्तिम पहुँच २९ जेठ २०८१।
- ↑ "आठविसकोट नगरपालिकाको संक्षिप्त परिचय" (नेपालीमा), नगर कार्यपालिकाको कार्यालय, आठविसकोट, रुकुम पश्चिम ६ नं. प्रदेश, नेपाल, अन्तिम पहुँच १ मे २०१८। अभिलेखिकरण २७ अप्रिल २०१८ वेब्याक मेसिन