इन्डक्टर

Inductor

A selection of low-value inductors
प्रकार	निष्क्रिय
कार्य सिद्धान्तढाँचा:Zero width joiner	विद्युत चुम्बकीय उपपादन
आविस्कार	माइकल फराडे
विद्युतीय प्रतीक

इन्डक्टर, जसलाई कोइल, चोक, वा रिएक्टर पनि भनिन्छ, एक निष्क्रिय दुई-टर्मिनल विद्युतीय अवयव हो जसले यसको माध्यमबाट विद्युतीय प्रवाह हुँदा चुम्बकीय क्षेत्र ऊर्जा भण्डार गर्दछ। इन्डक्टरमा सामान्यतया इन्सुलेटेड तारको कोइल हुन्छ।

जब कोइलबाट बग्ने करेन्ट परिवर्तन हुन्छ, समय-भिन्न चुम्बकीय क्षेत्रले कन्डक्टरमा इलेक्ट्रोमोटिभ बल वा भोल्टेज विकास हुन्छ। लेन्जको नियम अनुसार, प्रेरित भोल्टेजको ध्रुवीयता (दिशा) हुन्छ र यसलाई सिर्जना गर्ने करेन्ट परिवर्तनको प्रतिरोध गर्दछ। फलस्वरूप, इन्डक्टरहरूले तिनीहरूमार्फत हुने प्रवाहमा हुने कुनै पनि करेन्ट परिवर्तनको प्रतिरोध गर्छ।

उपयोग

वायरलेस राउटरको पावर सप्लाई रहेको इन्डक्टर

• विद्युत फिल्टर बनाउनको लागि
• इम्पिडेन्स म्याचिङको लागी
• ट्यूबलाइट आदिलाई बाल्नको लागी सुरुमा हजारौं भोल्ट पैदा गर्न र बलेपछी यसबाट बग्ने करेन्ट सीमित राख्नको लागी
• पुरानो कार एवं स्कूटर आदिमा स्पार्क पैदा गर्नको लागी (इग्निसन कोइल )

इन्डक्टरको संयोजन

इन्डक्टरलाई समान्तर क्रम वा श्रेणीक्रममा जोड्न सकिन्छ।

समान्तर क्रममा जोडिएका n इन्डक्टर को का तुल्य इन्डक्टेन्स Leq को लागी निम्नलिखित सम्बन्ध हुन्छ-

${\frac {1}{L_{\mathrm {eq} }}}={\frac {1}{L_{1}}}+{\frac {1}{L_{2}}}+\cdots +{\frac {1}{L_{n}}}$

श्रेणीक्रममा जोडिएका n इन्डक्टर को का तुल्य इन्डक्टेन्स

$L_{\mathrm {eq} }=L_{1}+L_{2}+\cdots +L_{n}\,\!$