कंकालिनी मन्दिर

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
कंकालिनी मन्दिर
कंकालिनी मन्दिर
कंकालिनी मन्दिर Nepal-এ অবস্থিত
कंकालिनी मन्दिर
कंकालिनी मन्दिर
नेपालको नक्शामा कंकालिनी मन्दिर
निर्देशांक:२६°३३′३″ उत्तर ८६°५३′३३″ पूर्व / २६.५५०८३° उत्तर ८६.८९२५०° पूर्व / 26.55083; 86.89250निर्देशाङ्क: २६°३३′३″ उत्तर ८६°५३′३३″ पूर्व / २६.५५०८३° उत्तर ८६.८९२५०° पूर्व / 26.55083; 86.89250
नाम
वास्तविक नाम:कंकालिनी मन्दिर
देवनागरी:कंकालिनी मन्दिर
अवस्थिति
देश:नेपाल
राज्य/अञ्चल:सगरमाथा
जिल्ला:सप्तरी
स्थान:भारदह
उचाई:४ मी (१३ फिट)
कला र संस्कृति
मुख्य देवता:कंकालिनी
प्रमुख चाडपर्व:दशैँ
वास्तुशैली:पेगोडा स्टाईल
भगवान् श्री कृष्णको मुर्ति

कंकालिनी मन्दिर सप्तरी जिल्लाको राजविराज देखि २३ किलोमिटर पूर्वी क्षेत्र हनुमाननगर कंकालिनी नगरपालिकामा पर्छ । कंकालिनी मन्दिरमा भक्तजनहरूको मनोकामना पूरा गर्ने शक्तिपीठहरू मध्ये एक पीठ मानिएको हुदा नेपालभारतका श्रधालुको ठूलो आस्था रहेको छ ।[१] यस मन्दिरमा हिन्दुहरूको महान् चाड दशैँमा ठुलो मेला लाग्ने गरेको छ ।[२]

इतिहास[सम्पादन गर्ने]

एतिहासिक किम्बदन्ती अनुसार भारदहमा मानव बस्ती बसाल्ने क्रममा जग्गा खनन गर्दा दुर्गाको ढुङ्गे प्रतिमा फेला परेको थियो । त्यसै प्रतिमालाई मन्दिरमा स्थापना गरेर स्थानीयले पुजा सुरू गरेका थिए ।[३][४]

महत्त्व[सम्पादन गर्ने]

कंकालिनी मन्दिरमा मनोकामना पूरा गर्ने शक्तिपीठहरूमध्ये एक पीठ मानिएको हुँदा यहाँ नेपाल तथा भारतका श्रद्धालु भक्तजनहरूको बोका, भेडाँ, परेवा, हाँस र माछा आदि बलिदान सामग्रीसहित दिनहुँ घुइँचो लाग्ने गरेको छ । यहाँ प्रत्येक दिन ५० वटा भन्दा बढी तथा बडादसैँमा हजारौँ बोका, भेंडा, परेवा, हाँस र माछाको बलि चढाइन्छ । मनोकामना पूरा भएकाहरूले पञ्चबलिसमेत गर्छन् । यहा वर्षेनी ३० हजार भन्दा बढि बलि प्रदान हुने गरेको विश्वास गरिन्छ । कंकालिनी मन्दिरमा श्रद्धालु भक्तजनको दिनहु भिड हुने गरेको छ ।

मन्दिर वास्तुकला[सम्पादन गर्ने]

यो मन्दिरलाई नेपाली प्यागोडा शैलीमा निर्माण गरिएको छ । यहाँ रहेको मुख्य मन्दिर प्यागोडा शैलीमा रहेको पाइन्छ जुन अति सुन्दर रहेको छ । यस मन्दिरको पाँच स्तरको छाना रहेको छ ।

सन्दर्भ सामग्री[सम्पादन गर्ने]

  1. "कंकालिनी मन्दिर", Madesh Special 
  2. "Kankalini Temple", Boss Nepal, अन्तिम पहुँच १ नोभेम्बर २०१२ 
  3. Dāsa, Harikāntalāla (2003). Saptarī Jillākā pramukha sāṃskr̥tika sthalaharu : eka adhyayana : laghuanusandhānakārya (1. saṃskaraṇa. संस्करण). Kāṭhamāḍauṃ: Nepāla Rājakīya Prajñā-Pratishṭhāna. pp. 120. . 
  4. "Kankalini Temple is another famous temple situated in Saptari district", Saptari Online, अन्तिम पहुँच २७ अक्टोबर २०१४ 

यो पनि हेर्नुहोस[सम्पादन गर्ने]