चिनियाँ नयाँ वर्ष

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
चीनियाँ नयाँ वर्ष
春節
चीनियाँ नयाँ वर्ष 春節
अन्य नाम(हरू) लुनर नयाँ वर्ष, स्प्रीङ फेस्टिवल
समुदाय बिश्वभरका चाइनिज समुदायहरू[१]
प्रकार एसियाली पर्व
मिति Chinese New Year's Day
मनाइन्छ वार्षिक
समबन्ध लालटिन पर्व
दक्षिणी चिनमा चिनियाँ नयाँ वर्ष (फेब्रुअरी ३, २०११)

चिनियाँ नयाँ वर्ष (अन्य नाम: स्प्रीङ फेस्टिवल) विश्व भर फैलिएर रहेका चीनियाँ जनताका लागि एक महत्वपूर्ण पर्व हो । चीनिया पात्रोमितिहरू सूर्यमा आधारित नभई परम्परागत रुपमा चन्द्रमामा आधारित हुन्छन् । यो नयाँ वर्ष लुनार (चन्द्रमामा आधारित) पात्रोको शुरूवात संगै सुरु हुन्छ र १५औं दिन लालटिन पर्व (ल्यान्टर्न फेस्टिवल) का साथ अन्त्य हुन्छ ।[२]

चीनियाँहरू यो पर्वलाई १५ दिन सम्म मनाउने गर्दछन । बिदाको दिन साँझमा उनीहरू परिवारमा जम्मा भइ खाना खान आउने गर्दछन । त्यो खानालाई "रेयुनिनल डिनर" भन्ने गरिन्छ । जतिसुकै टाढा भएपनि चीनियाहरू कम्तिमा बर्षमा एकपल्ट यो समय आफ्नो परिवारसँग भेट्ने कोसिस गर्छन । खानामा रमाइलो गर्नुको साथसाथै परिवार सँगै नयाँ वर्षको सन्ध्याको पर्व (New Year Eve's gala) पनि हेर्ने गर्छन । विवाहित छोरीहरू पनि आफ्नो आमाबुबालाई भेट्न माइतमा जाने गर्छन ।

नयाँ वर्षको सुरुवातमा[सम्पादन गर्ने]

नयाँ वर्षको सुरुवातका पहिला केही दिनहरूमा चिनियाँहरू आफ्नो हजुरबुबा हजुरआमा, आमाबुबा साथीहरू र नातेदारहरूसँग भेटघाट गर्ने गर्छन । वृद्ध तथा विवाहित मानिसहरू बच्चाहरूलाई रातो कागचवाला प्याकेटहरू दिन्छन । त्यो प्याकेट भित्र पैसा हुन्छ जुन भाग्यले दिएको विश्वास गरिन्छ ।

चिनियाँहरू घुम्न जाँदा नयाँ कपडाहरू लगाएर जाने गर्छन्, जुन प्रायः रातो रङ्गमा हुने गर्छ । जब उनिहरू अरू मानिसलाई देख्छन्, उनिहरू सुभकामना दिन विशेष वाक्यांशहरू प्रयोग गर्ने गर्छन् । उनीहरू सुभकामनाको लागि म्यान्डारिन सुन्तला पनि साटासाट गर्छन् ।

नयाँ वर्षको अबेरमा[सम्पादन गर्ने]

नयाँ वर्ष उत्सवको अन्तिम दिनलाई लालटिन पर्व भनिन्छ । यस दिन घरघरमा परिवारहरू चिप्लो चामलबाट बनेको पकौडि तथा गुजिया पकाउछन् र यी परिकारहरूलाई मीठो (गुलियो) सुपसँग खान्छन् । चाइना अथवा चाइनाटाउनका गल्लीहरू राम्रा राम्रा लालटिनहरूले सजाइएका हुन्छन । यो दिनमा परम्परागत रुपमा युवक तथा युवतीहरूले आफ्नो जिवनसाथी छान्ने चलन रहिआएको छ । धेरै बर्ष अघि चिनमा धनी परिवारका महिलाहरू नोकर्नीहरूसँग घर भन्दा बाहिर जाने अनुमती पाएका समय थियो ।

सुरुवात[सम्पादन गर्ने]

जनावर मितिहरू अन्य मितिहरू
मुसा फेब्रुअरी १९, १९९६ फेब्रुअरी ७, २००८ जनवरी २५, २०२०
गोरु फेब्रुअरी ७, १९९७ जनवरी २६, २००९ फेब्रुअरी १४, २०२१
बाघ जनवरी २८, १९९८ फेब्रुअरी १४, २०१० फेब्रुअरी २५, २०२२
खरायो फेब्रुअरी १६, १९९९ फेब्रुअरी ३, २०११ जनवरी २७, २०२३
अजिङ्गर फेब्रुअरी ५, २००० जनवरी २३, २०१२ फेब्रुअरी १४, २०२४
सर्प जनवरी २४, २००१ फेब्रुअरी १०, २०१३ जनवरी १९, २०२५
घोडा फेब्रुअरी १२, २००२ जनवरी ३१, २०१४ फेब्रुअरी २१, २०२६
बाख्रा फेब्रुअरी १, २००३ फेब्रुअरी १९, २०१५ फेब्रुअरी २६, २०२७
बाँदर जनवरी २२, २००४ फेब्रुअरी ८, २०१६ जनवरी १४, २०२८
भाले फेब्रुअरी ९, २००५ जनवरी २८, २०१७ फेब्रुअरी २, २०२९
कुकुर जनवरी २९, २००६ फेब्रुअरी १६, २०१८ फेब्रुअरी १७, २०३०
सुँगुर फेब्रुअरी १८, २००७ फेब्रुअरी ५, २०१९ जनवरी २०, २०३१

चीनियाँ नयाँ वर्ष, नयाँ वर्षको पहिलो दिन देखी सुरु हुन्छ । त्यो दिन आकाश नयाँ चन्द्रमा हुन्छ, जुन १४ दिनपछि लालटिन पर्व सँगै अन्त्य हुनछ ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. "Asia welcomes lunar New Year", BBC, 1 February 2003. अन्तिम पहुँच मिति:7 November 2008.
  2. Wu, Annie (१६ फेब्रुअरी २०१६), "Chinese Lantern Festival", China Highlights, China Highlights, अभिगमन मिति २ जुन २०१६ 

यो पनि हेर्नुहोस्[सम्पादन गर्ने]