यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search

यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक(अङ्ग्रेजी : Gender and Sexual Minorities) अथवा क्वयेर(अङ्ग्रेजी: Queer) ती व्यक्तिहरू हुन् जसका लिङ्ग, लैङ्गिकता वा यौन अभिमुखिकरण समाजले स्वीकारिएको हुँदैन, अथवा गैर-विषमयौनिक, गैर-त्याचलिङ्गी तथा अन्तर्लिङ्गी व्यक्तिहरू यस अन्तर्गत पर्छन्। [१]

क्वयेर[सम्पादन गर्ने]

यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक भनेर समाजमा स्वीकार नगरिएको लिङ्ग, लैङ्गिकता र यौन अभिमुखिकरणका आधारमा 'अल्पसङ्ख्यक' भन्दा झन मूलधारबाट पछाडी परिन्छ भनेर कतिपय व्यक्तिहरूले यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक नभनी क्वयेर (Queer) भन्ने शब्दको प्रयोग गर्छन्। क्वयेर सिद्धान्त (Queer Theory)को प्रत्युत्पादन सँगै यसको अवधारणा बलियो हुँदै गएको देखिन्छ। क्वयेर भन्नाले विषमयौनिकत्याचलिङ्गी बाहेक (apart from heterosexual cisgender) भनेर बुझिन्छ।

सिभिलैलि[सम्पादन गर्ने]

यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यकको सट्टा प्रयोग गरिने अर्को सांक्षेप्तीकरण भनेको सिभिलैलि हो। अङ्गेज्रीमा यसलाई MOGAI भनिन्छ। यसलाई 'मग्गि' भनेर उच्चरण गरिन्छ।

  • सि = सिमान्तकृत
  • भि = अभिमुखिकरणहरू : यौन अभिमुखिकरण र प्रणयात्मक अभिमुखिकरणहरू
  • लै = लैङ्गिक पङ्तिबद्धता : लैङ्गिक पहिचान र प्रस्तुतीकरण
  • लि = अन्तर्लिङ्गी विविधता

लिङ्गका आधारमा[सम्पादन गर्ने]

जैविक लिङ्ग(Sex)का आधारमा -

  1. अन्तर्लिङ्गी, Intersex

लैङ्गिकताका आधारमा[सम्पादन गर्ने]

  1. पारलिङ्गी, Transgender
  2. विषुलिङ्गी, Transsexual
  3. विषुपहिरणी, Transvestites
  4. परिणतलिङ्गी, MTF/FTM
  5. अलिङ्गी, Agender
  6. दुईलिङ्गी, Bigender
  7. मिश्रितलिङ्गी, Androgyne
  8. द्रवलिङ्गी, Gender fluid
  9. गैरानुरूपलिङ्गी, Gender non-confirming
  10. क्वयेरलिङ्गी, Gender queer
  11. गैर-द्वयसांख्यिक लैङ्गिक पहिचान, Non-binary gender identities
  12. केथालिङ्गी, Gender Questioning
  13. अर्धलिङ्गी, Demigender
  14. तेस्रोलिङ्गी, Third gender

यौन अभिमुखिकरणका आधारमा[सम्पादन गर्ने]

  1. समयौनिक, Homosexual
  2. द्वयौनिक, Bisexual
  3. अयौनिक, Asexual
  4. गैरद्वयसांख्याउनिक, Skoiliosexual
  5. सर्वयौनिक, Pansexual
  6. द्रवयौनिक, Sexual Fluid
  7. पारलिङ्यौनिक, Trans-attracted
  8. केथायौनिक, Sexual Questioning
  9. बहुयौनिक, Polysexual
  10. खर्याउनिक, Gray-sexual

बाह्य लिङ्क[सम्पादन गर्ने]

  1. | यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसङ्ख्यक बारे विस्तृत जानकारी

थप[सम्पादन गर्ने]


लिङ्ग, लैङ्गिकता र यौनिकता
लिङ्ग
यौनाङ्ग पुलिङ्गी स्त्रीलिङ्गी अन्तर्लिङ्गी
लैङ्गिकता
पुरुष महिला त्याचलिङ्गी पारलिङ्गी पारलिङ्गी महिला पारलिङ्गी पुरुष मिश्रितलिङ्गी अलिङ्गी विषुलिङ्गी विषुपहिरणी दुईलिङ्गी द्रवलिङ्गी गैरानुरूपलिङ्गी परिणतलिङ्गी क्वयेरलिङ्गी अर्धलिङ्गी तेस्रोलिङ्गी गैर-द्वयसांख्यिक लैङ्गिक पहिचान
यौनिकता
यौन अभिमुखिकरण विषमयौनिक समयौनिक द्वयौनिक अयौनिक द्रवयौनिक सर्वयौनिक अर्धयौनिक खर्याउनिक पुरुष्याउनिक महिल्याउनिक पारलिङ्याउनिक
अन्य
केथालिङ्गी केथायौनिक लैङ्गिक विविधता समावेशी नेपाली भाषा सांस्कृतिक लैङ्गिक पहिचानका शब्दहरू


सन्दर्भ[सम्पादन गर्ने]

  1. | हाम्रो भाषामा लैङ्गिकता बोधक शब्दहरू(अङ्ग्रेजी अनुवाद सहित)