सन् २०२६ ब्रोड शिखरमा गएको हिमपहिरो
ब्रोड शिखर हिमाल | |
![]() | |
| मिति | ३० जुलाई २०२६ २०८३ साउन १४ |
|---|---|
| अवस्थिति |
|
| प्रकार | हिमपहिरो |
| मृत्यु | १० |
सन् २०२६ जुलाई ३० मा, पाकिस्तानको काराकोरम हिमशृङ्खलामा रहेको ब्रोड पिकको शिखरतर्फ जाँदै गरेका १० जना पर्वतारोहीको टोली हिमपहिरोमा परेको थियो।[१] क्याम्प २ र क्याम्प ३ को बिचको ढलानमा करिब ६,६०० मी (२१,७०० फिट) को उचाइमा हिमपहिरो जाँदा उनीहरूलाई हिमालबाट तल बगाएको थियो।[२]
अगस्ट १ मा, हिमपहिरोमा परेका सबै पर्वतारोहीको मृत्यु भएको पुष्टि भएको थियो। मृत्यु हुने पर्वतारोहीहरूमा निर्मल पुर्जा (निम्स दाई), पुरबहादुर गुरुङ (युक्ता), निमा शेर्पा, नधिरा अल हार्थी, किली पेम्बा शेर्पा (किलु), नवाङ थिन्दु शेर्पा, ग्यालु शेर्पा, सोहेल सखी, म्यालोरी गेस, र वाङ जोङ रहेका थिए।[३]
पृष्ठभूमि
[सम्पादन]ब्रोड पिक (८,०५१ मिटर) विश्वको १२औँ अग्लो हिमाल हो, जुन पाकिस्तानको गिलगित-बल्तिस्तानमा केटु नजिकै अवस्थित छ।[४] २०२६ को ग्रीष्मकालीन आरोहण मौसममा निर्मल पुर्जाको 'इलिट एक्स्पेड' टोलीसहित धेरै अभियानहरूले शिखरोहणको प्रयास गरिरहेका थिए। पुर्जा सबै १४ वटा आठ हजार मिटरभन्दा अग्ला हिमालहरू तीन पटक आरोहण गर्ने र बिना अक्सिजन दुई पटक आरोहण गर्ने पहिलो व्यक्ति बन्ने प्रयासमा थिए। [५] [६] [७]
हिमपहिरोमा परेका मध्ये धेरैजसो नेपालका अनुभवी शेर्पा गाइडहरू थिए। आइएफएमजिए प्रमाणित गाइड पुरबहादुर गुरुङ (युक्ता) पुर्जाको इलिट एक्स्पेड टोलीका लागि कार्यरत गाइडहरूमध्ये एक थिए।[६] 'इम्याजिन नेपाल' टोलीका सबैभन्दा अनुभवी पर्वतारोहीहरूमध्येका एक किली "किलु" पेम्बा शेर्पा सन् २०२१ मा केटुको पहिलो हिउँदकालीन आरोहण पूरा गर्ने पुर्जा सहितको टोलीमा थिए।[६] निमा शेर्पा, नवाङ थिन्दु शेर्पा, र ग्यालु शेर्पा पनि हिमपहिरोमा पर्नेहरूमा थिए।[६]
'सेभेन समिट ट्रेक्स'बाट आरोहण गरिरहेकी ओमानकी नधिरा अल हार्थी सन् २०१९ मा सगरमाथाको सफल आरोहण गर्ने पहिलो ओमानी महिला बनेकी थिइन् र उनले यसअघि केटु तथा मनास्लुको आरोहण गरिसकेकी थिइन्।[६] पाकिस्तानका कुशल पर्वतारोही सोहेल सखीले अमेरिकी क्लाइन्ट म्यालोरी गेसलाई गाइड गरिरहेका थिए, जो आफ्नो पहिलो आठ हजारी हिमाल अभियानमा थिइन्।[६][७]
हिमपहिरो आउनुअघिका दिनहरूमा मौसमको अवस्था अस्थिर थियो। उक्त याममा अलि अघि हिमाल छाडेका एक पर्वतारोहीले १८ जुलाईमा ठुलो हावाहुरी आएको र सम्पूर्ण क्षेत्रमा हावाको गति उच्च हुनुका साथै आर्द्रता बढेको बताएका थिए, जसले २९ जुलाईसम्म नयाँ हिउँ परेको सङ्केत गर्दथ्यो।[६]
हिमपहिरो
[सम्पादन]सन् २०२६ जुलाई ३० (२०८३ साउन १४) का दिन स्थानीय समय अनुसार बिहान करिब ९:३० बजे क्याम्प २ र क्याम्प ३ को बिचको भागमा शिखरतर्फ जाँदै गरेका १० जना पर्वतारोहीहरूलाई हिमपहिरोले बगाएको थियो। उनीहरूको स्याटेलाइट जिपिएस ट्र्याकरले केही सय मिटर द्रुत गतिमा तल खसेको रेकर्ड गरेको थियो; केही पर्वतारोहीहरू लगभग बेस क्याम्प नजिकै पुगेर रोकिएका थिए। पुर्जाको ट्र्याकरले उनी करिब ८०० मी (२,६०० फिट) तल खसेको देखाएको थियो भने अल हार्थी पहाडको लगभग फेदीमै खसेकी थिइन्।[६] हिमपहिरो गएको केही घण्टापछि मात्र हवाई उद्धारका लागि अनुरोध गरिएको थियो।[६]
खोज तथा उद्धार
[सम्पादन]जुलाई ३१ को बिहान क्याम्प १ बाट खटिएका पैदल टोलीहरूसँगै दुईवटा हेलिकप्टरले हवाई खोज सुरु गरेका थिए।[६] ड्रोनको उडानले थप शवहरू देखेको भए पनि तिनको पहिचान सम्भव थिएन, र केही बेपत्ता पर्वतारोहीहरूको जिपिएस ट्र्याकरले करिब ५,८०० मी (१९,००० फिट) को उचाइमा अनुमानित स्थान देखाएको थियो।[५]
'अल्पाइन क्लब अफ पाकिस्तान'ले उद्धार कार्यको समन्वय गरेको थियो र पुर्जाको कम्पनी 'इलिट एक्स्पेड'ले खोजमा सघाउन थप नेपाली पर्वतारोहीहरूलाई पाकिस्तान उडाएको थियो।[५] सहयोग गर्नका लागि छिमेकी केटु हिमालमा रहेका अधिकांश टोलीहरूले आफ्ना शिखरोहणका प्रयासहरू स्थगित गरेका थिए।[५]
मानवीय क्षति
[सम्पादन]जुलाई ३१ मा, 'अल्पाइन क्लब अफ पाकिस्तान'ले अल हार्थी, गुरुङ, र गेस गरी मृतक तीन जना पर्वतारोहीहरूको पहिचान पुष्टि गरेको थियो।[८][९][६][१०] उनीहरूको शव 'काराकोरम आरोहण टोली'द्वारा ब्रोड पिक आधार शिविरको विपरीत हिमपहिरोको फेदीबाट फेला पारिएको थियो।[६] जुलाई ३१ मा, एउटा ड्रोनले सात वटा शव देखेको थियो तर पहिचान पुष्टि गर्न नसक्दा १० जनामध्ये एक जना बेपत्ता रहेका थिए।[११] चार वटा शव फेला परेको अघिल्लो रिपोर्टलाई पछि संशोधन गरिएको थियो।[५][१२]
अगस्ट १ मा, 'इलिट एक्स्पेड' टोलीले आधिकारिक रूपमा आफ्नो सामाजिक सञ्जाल खाता मार्फत सबै पर्वतारोहीको मृत्यु भएको पुष्टि गरेको थियो।[१३]
मृतकहरू
[सम्पादन]| नाम[८][९][१०] | राष्ट्रियता |
|---|---|
| नधिरा अल हार्थी | |
| पुरबहादुर गुरुङ ("युक्ता") | |
| म्यालोरी गेस | |
| निर्मल पुर्जा ("निम्स दाई") | |
| सोहेल सखी | |
| वाङ जोङ | |
| किली "किलु" पेम्बा शेर्पा | |
| निमा शेर्पा | |
| नवाङ थिन्दु शेर्पा | |
| ग्यालु शेर्पा |
प्रतिक्रियाहरू
[सम्पादन]ओमानको विदेश मन्त्रालयले अल हार्थीको निधनप्रति सार्वजनिक रूपमा समवेदना व्यक्त गर्दै नेपाल र ओमानबिचको सम्बन्धलाई सुदृढ बनाउन उनले गरेको प्रयासको प्रशंसा गरेको थियो।[१४]
सन्दर्भ सामग्रीहरू
[सम्पादन]- ↑ "ब्रोड पिक हिमपहिरो : निर्मल पुर्जासहित १० जनाको निधन, खोजी कार्यबारे गिलगित प्रहरीले के भन्यो ?", नागरिक दैनिक (नेपालीमा), २०८३ साउन १६, अन्तिम पहुँच २०८३ साउन २०।
- ↑ "Four bodies located after 10 climbers go missing on Pakistani peak", अल जजिरा, ३१ जुलाई २०२६, मूलबाट १ अगस्ट २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ अगस्ट २०२६।
- ↑ "ब्रोड पिक हिमपहिरो : सबै १० पर्वतारोहीको मृत्यु भएको पुष्टि, मृतकमध्ये ६ जना नेपाली", खनलाइन खबर (नेपालीमा), २०८३ साउन १६, अन्तिम पहुँच २०८३ साउन २०।
- ↑ Peltier, Elian; Ghimire, Binod; Regalado, Francesca (३१ जुलाई २०२६), "4 Bodies Found, 6 Climbers Missing After Avalanche in Pakistan", The New York Times, अन्तिम पहुँच २ अगस्ट २०२६।
- 1 2 Beaumont, Peter; Baloch, Shah Meer (३१ जुलाई २०२६), "World-renowned climber Nirmal Purja among 11 struck by avalanche on Pakistan mountain", The Guardian (en-GBमा), आइएसएसएन 0261-3077, अन्तिम पहुँच १ अगस्ट २०२६।
- 1 2 "Pakistan avalanche: Race to rescue remaining climbers enters second day", www.bbc.com (en-GBमा), १ अगस्ट २०२६, मूलबाट १ अगस्ट २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ अगस्ट २०२६।
- 1 2 "Search resumes for missing climbers after avalanche on Pakistan's Broad Peak", AP News (अङ्ग्रेजीमा), १ अगस्ट २०२६, मूलबाट १ अगस्ट २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच १ अगस्ट २०२६।
- ↑ Callaghan, Anna; Schaffer, Grayson (३१ जुलाई २०२६), "How Nims Purja's Himalayan climb ended in deadly disaster", National Geographic Adventure (अङ्ग्रेजीमा), मूलबाट ३१ जुलाई २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ जुलाई २०२६।
- ↑ Whitehead, Jamie; Kathmandu, with reporting from Pradeep Bashyal in; Islamabad, Carrie Davies in, "Two bodies found during search for 10 missing climbers after Pakistan avalanche", BBC News (अङ्ग्रेजीमा), मूलबाट ३१ जुलाई २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच ३१ जुलाई २०२६।
- ↑ "ब्रोड पिक हिमपहिरो : चारवटा शव भेटिँदा एकजना नेपाली र ओमानी आरोहीको परिचय खुल्यो", खबरहब (नेपालीमा), २०८३ साउन १६, अन्तिम पहुँच २०८३ साउन २०।
- ↑ "Oman' Foreign Ministery mourns mountaineer Nadhira Al Harthy", Times of Oman, १ अगस्ट २०२६, मूलबाट २ अगस्ट २०२६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २ अगस्ट २०२६।
