दर्शनशास्त्र

नेपाली विकिपीडियाबाट
(दर्शन बाट पठाईएको)
यसमा जानुहोस्: परिचालन, खोज्नुहोस्

ढाँचा:Philosophy sidebar

अनुतरित प्रश्न . मानब के हो? ,जीवको सिर्जना कहाबाट भयो ?...

दर्शनको इतिहास[सम्पादन गर्ने]

मानब सभ्यताको बिकश्क्रमबाटै भयको दर्शनको सुरुवात नै आजाको विकसित अवस्थामा पुगेको हो । मानब बिकाशको कराममा जो जस्तो वातावरणमा रहदै आयो त्यहि त्यही वातावरणलाई पहिचन गर्ने र समायोजन गर्ने पर्यत्न गर्यो । समाजमा भयको भिविन्न बस्तु , ब्रह्माण्ड ,कहाँ बाट सुरुभई कहाबाट आन्त हुन्छा ? समाज किन गतिशील बन्यो ? गतिशीलताको कारणके के हुन् ? ब्रह्माण्ड,, सत्य , खोज मानिस, आत्मा , चेतना , विश्वास , संकृति , म आदि भिविन्न विश्वयको सुरुवात र अन्त्य के हो ? जस्ता प्रश्नहरु को उत्तर खोज्ने क्रममा दर्शन को सुरुवात भयको पइन्छ । दर्शनको उत्पति मानवजगत् , विचार, वातावरण , जिज्ञासा, कौतुहलता, सन्देह, आश्चर्य, दु:ख जस्ता विविध कारणबाट भएको मानिन्छ . यसको उत्पति कल यही हो भनि किटान गर्न सकिंदैन तर मानव विचारको सृषतिको, ब्रमाण्डको, सत्यको, विश्वासको , र खोजीको सुरुवातबाटै दर्शनपनि सुरुवात भयको हो भन्न सकिन्छ ।

दर्शनका परिभाषाहरु[सम्पादन गर्ने]

  • सत्यलाई माया गर्ने व्यक्ति दार्शनिक हुन् ।(Those who has are lovers of the vision of truth are Philosopher.) --Socrates
  • पारलौकिक वस्तुहरुको वास्तविक प्रकृति पत्ता लगाउने विज्ञान दर्शन हो ।(Philosophy as a science which discoverws the real nature of supernatural things.) --Aristotal
  • सम्पूर्ण कालाहरुको जननी र दिमागको सच्चा औषधि दर्शन हो ।(Philosophy is the mother of the all arts and true medicine of mind .) --Cersero
  • विज्ञानक आधारहरुको तार्किक अध्ययन नै दर्शन हो । (Philosophy is the logical study of the fundamental sciences.) --Bertrand Russell

दर्शनशास्त्रका क्षेत्रहरु[सम्पादन गर्ने]

  1. वास्तविकताको सिद्धान्त :वास्तविकताको अध्ययन क्षेत्र : तत्व-मीमांसा (Metaphysics: Theory of reality )

शाश्वत सत्य वा निरपेक्ष सत्यको बास्तविकता के हो भनि अध्ययन गर्ने दर्शनशास्त्रको क्षेत्रलाई वास्तविकताको क्षेत्र भनिन्छ ।

    1. धर्मशास्त्र (Theology /Notarions of God)
    2. आत्मासँग सम्बन्धित तत्वज्ञान (Metaphysics Regarding Soul: Nature of Man)
    3. ब्रमाण्डबिज्ञान (Science of Universe )
    4. सृस्टिबिज्ञान (Science of Creation)
    5. जीव सृस्टिबिज्ञान (Cosmology)
  1. ज्ञानसिद्धान्त: ज्ञान मीमांसा (Epistemology: Theory of Knowledge)
  2. मूल्यसिद्धान्त (Axiology: Theory of Value)

दर्शनशास्त्रका कार्यहरु[सम्पादन गर्ने]

  1. व्याख्यात्मक कार्य (Descriptive Function )
  2. अनुमानित कार्य (Speculative Function)
  3. आदेशात्मक कार्य (Perscriptive Function)
  4. विश्लेषणात्मक कार्य (Analytical Function)