मुसुरो

नेपाली विकिपीडियाबाट
यसमा जानुहोस्: परिचालन, खोज्नुहोस्
मुसुरो
मुसुरो
वैज्ञानिक वर्गीकरण
जगत: वनस्पति
(श्रेणीविहीन): Angiosperms
(श्रेणीविहीन): Eudicots
(श्रेणीविहीन): Rosids
गण: Fabales
कुल: Fabaceae
उपकुल: Faboideae
Tribe: Vicieae
वंश: Lens
प्रजाति: L. culinaris
द्विपद नाम
Lens culinaris
Medikus
खेतमा लगाइएको मुसुरो

मुसुरो एक प्रकारको दलहन बाली हो । मुसुरोको प्रयोग दालको रुपमा पुरा दक्षीण एसियामा गर्ने गरिन्छ । यस्को उत्पादन नेपालको तराइका विभिन्न भागमा हुने गर्दछ । मुख्यतः शीत जलवायु भएको क्षेत्रमा उष्णकटिबंधीय एवं शीतोष्णकटिबन्धीय १८०० मीटर ऊंचाईको क्षेत्रमा यस्को भरपूर खेती हुने गर्दछ । यो १५-७५ सेमी ऊँचा, सीधा, मृदु-रोमिल, शाकीय बोट हो। यस्को फुल सानो, सेतो, बैंगनी अथवा गुलाबी वर्णको हुन्छ। यस्को फल चिप्लो, कृष्ण वर्णको, ६-९ मिलीमीटर लामो हुन्छ । यस्को पुष्पकाल डिसेम्बर देखि जनवरी तथा फलकाल मार्च देखि अप्रिलसम्म हुन्छ । यस्को बीजमा कैल्शियम, फॉस्फोरस, आयरन, सोडियम, पोटैशियम, मैग्नीशियम, सल्फर, क्लोरीन, आयोडीन, एल्युमीनियम, कॉपर, जिंक, प्रोटीन, कार्बोहायड्रेट एवं विटामिन डी आदि तत्व पाइन्छ ।

मुसुरोको केही औषधीय गुण[सम्पादन गर्ने]

  • मुसुरोको दाललाई चलाएर यस्को भष्म बनएर यो भष्मलाई दाँतमा रगड्नाले दाँत सम्बन्धी सबै रोग निर्मुल हुन्छ ।
  • मुसुरोको आँटामा घिउ तथा दुध मिलाएर सात दिन सम्म अनुहारमा लगाउँनाले अनुहारका सबै खटिरा निर्मुल हुन्छन ।
  • मुसुरोको पातको काढा बनाएर गारगल गरेमा गलाको सुजन तथा दुखाईमा फाइदा हुन्छ ।
  • मुसुरोको दालको सुप बनाएर पिउँनाले आँत सम्बन्धी सबै रोगमा लाभ हुन्छ ।
  • मुसुरोको भष्म बनाएर भष्ममा भैसीको दुध मिलाएर विहान वेलुका घाउमा लगाउँनाले घाउ चाँडो ठिक हुन्छ ।
  • मुसुरोको दालको सेवनले रक्त वृद्धि हुन्छ ।
  • मुसुरोको दाल खानाले पाचनक्रिया ठिक भै पेटका रोगहरु रहन्नन् ।