प्लास्टिक
कार्बनयुक्त मनोमरहरूको पोलिमराइजेसन प्रक्रियाद्वारा निर्माण गरिएको कृत्रिम पदार्थहरूलाई प्लास्टिक भनिन्छ ।
विशेषता, प्लास्टिसिटीलाई परिभाषित गर्ने, प्लास्टिकलाई विभिन्न प्रकारका ठोस रूपहरूमा ढाल्न, बाहिर निकाल्न वा थिच्न सजिलो बनाउँछ। यो अनुकूलनशीलता, कम तौल, स्थायित्व, लचिलोपन, रासायनिक प्रतिरोध, कम विषाक्तता, र कम लागत उत्पादन जस्ता अन्य गुणहरूको विस्तृत दायरासँग मिलेर, विश्वभर यसको व्यापक प्रयोग भएको छ।[१] धेरैजसो प्लास्टिक प्राकृतिक ग्यास र पेट्रोलियमबाट उत्पादन गरिन्छ भने, बढ्दो अल्पसंख्यक पोलिल्याक्टिक एसिड जस्ता नवीकरणीय स्रोतहरूबाट उत्पादन गरिन्छ।[२]
१९५० देखि २०१७ सम्म, ९.२ अर्ब मेट्रिक टन प्लास्टिक बनेको अनुमान गरिएको छ, जुन आधाभन्दा बढी २००४ देखि उत्पादन भएको छ। २०२३ मा मात्र, प्रारम्भिक तथ्याङ्कले विश्वव्यापी रूपमा ४० करोड मेट्रिक टन भन्दा बढी प्लास्टिक उत्पादन भएको देखाउँछ।[३] यदि प्लास्टिकको मागमा विश्वव्यापी प्रवृत्ति जारी रह्यो भने, २०६० सम्ममा वार्षिक विश्वव्यापी प्लास्टिक उत्पादन १.३ अर्ब टन नाघ्ने अनुमान गरिएको छ।[३] प्लास्टिकको प्राथमिक प्रयोगमा प्याकेजिङ समावेश छ, जसले यसको प्रयोगको लगभग ४०% ओगटेको छ, र भवन र निर्माण, जसले यसको प्रयोगको लगभग २०% ओगटेको छ।[१]
- 1 2 Elias, Hans-Georg; Mülhaupt, Rolf (२०१५), "Plastics, General Survey, 1. Definition, Molecular Structure and Properties", Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, पृ: 1–70, आइएसबिएन 978-3-527-30673-2, डिओआई:10.1002/14356007.a20_543.pub2।
- ↑ "Life Cycle of a Plastic Product", Americanchemistry.com (अङ्ग्रेजीमा), मूलबाट मार्च १७, २०१०-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच जुलाई १, २०११। अभिलेखिकरण मार्च १७, २०१० वेब्याक मेसिन
- 1 2 "Global plastic production with projections, 1950 to 2060", Our World In Data (अङ्ग्रेजीमा), २०२३-०४-१३, अन्तिम पहुँच २०२५-०१-०६।