जातीय संसद भवन

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
जातीय संसद भवन
Jatiyo Sangshad Bhaban
National Assembly of Bangladesh (06).jpg
सामान्य विबरण
प्रकार राष्ट्रिय संसद भवन
वास्तुकला शैली आधुनिक
स्थान ढाका, बङ्गलादेश
निर्माणकार्य सुरु १९६१
निर्माण सम्पन्न १९८२
लागत अमेरिकी $३२ मिलियन[१]
प्राविधिक विवरण
बनावट कङ्क्रिट, इँटा
योजना तथा निर्माण
आर्किटेक्ट लुइस कान
मुझारुल इसलाम (सह-वास्तुकार)

जातीय संसद भवन वा राष्ट्रिय संसद भवन, (बङ्गाली: জাতীয় সংসদ ভবন; जातियो सोंसद भोवोन) बङ्गलादेशको संसद भवनको नाम हो । यो भवन राजधानी ढाकाको शेर-ए-बाङ्ग्ला नगरमा अवस्थित छ । यसको डिजाइन लुइस कानले गरेका हुन् । यो भवन २०० एकडमा फैलिएर रहेको छ र संसारको सबैभन्दा ठुलो विधायक भवनहरू मध्ये एक हो ।[१]

यो भवन सन् २००३ मा निर्माण भएको माई आर्किटेक्ट नामक चलचित्रमा स्थायी रूपले दर्शाइएको थियो । यो चलचित्रमा वास्तुकार लुइस कानको पारिवारिक स्थिति र करियरको बारेमा देखाइएको थियो । लुइस आइ कान पुस्तकका लेखक रोबर्ट म्याककार्टर, बङ्गलादेशको जातीय संसद भवनलाई २०औँ शताब्दीको मुख्य भवनहरू मध्ये एक भनेका छन् ।[२]

इतिहास[सम्पादन गर्ने]

भवनको दृश्य

बङ्गलादेशी संसद स्थायी रूपले जातीय संसद भवनमा बस्छन् । यो भवन, विधायकहरूका लागि संसारमै एक उत्कृष्ट संसदीय निर्माणको नमूना हो । यो भवन २१५ एकडको भूमिमा राजधानी ढाकाको शेर-ए-बाङ्ग्ला क्षेत्रमा अवस्थित रहेको छ । यसको परिसरमा, मुख्य भवन अतिरिक्त, खुल्ला हरियो रिक्त स्थान, जल निकास र सांसदहरूको भव्य कार्यालय पनि अवस्थित छ । यो भवनको निर्माण सन् १९६१ मा शुरू भएको थियो । अनेकौ बाधाहरूको सामना गर्दै अन्तत: ८ जनवरी १९७२ मा यो भवनको उद्घाटन गरिएको थियो । यो उत्कृष्ट भवनको रचना प्रसिद्ध अमेरिकी वास्तुकार लुइस आई कानले तैयार गरेका थिए । संसद भवन क्षेत्रको मुख्य भवन, दक्षिण प्लाजा र राष्ट्रपति प्लाजा, गरी तीन भागमा बाडिएको छ ।[३][४]

वास्तुकला र डिजाइन[सम्पादन गर्ने]

जातीय संसद परिसरको पूर्ण डिजाइन लुइस कानले गरेका हुन् जसमा परिसर अन्तर्गतको घाँसे मैदान, ताल र संसदका सदस्यहरूका लागि भवन रहेको छ । यो भवनको डिजाइनले मुख्य रूपमा बङ्गलादेशको कला, संस्कृति र धरोहरहरूलाई दर्शाउँछ । साथै यस भवनले बङ्गलादेशको ढाका स्थित शेरे-ए-बाङ्ग्लामा रहेको रिक्त स्थानलाई भर्ने कार्य गर्दछ । परिसरको केन्द्रमा रहेको मुख्य भवनलाई तीन भागमा विभाजित गरिएको छ- मुख्य प्लाजा, दक्षिण प्लाजा र राष्ट्रपति प्लाजा । मुख्य भवन र संसदका सदस्यहरूको भवन परिसरलाई तीनै तिरबाट एउटा कृतिम तालले घेरेको छ ।[५]


मुख्य प्लाजा[सम्पादन गर्ने]

जातीय संसद भवनको प्यानोरोमिक चित्र

जातीय संसद भवनको मुख्य प्लाजामा महत्वपूर्ण संसदीय च्याम्बर रहेको छ जसमा संसदीय शत्रको समयमा ३५४ वटै संसदीय सदस्य अटाउन सक्छ । यस वाहेक यसमा २ वटा मञ्च र महत्वपूर्ण व्यक्तित्वहरूका लागि २ वटा छुट्टाछुट्टै बस्ने प्रदर्शन भवन रहेको छ ।

दक्षिणी प्लाजा[सम्पादन गर्ने]

संसद भवन भित्र रहेको दक्षिण प्लाजा मानिक मिया नामक स्थान तिर फर्केको छ । यो २० फिट अग्लो छ र सुन्दर आकारले भवनको मोहकतामा थप सौन्दर्यता थपेको छ । यसलाई संसद भावको मुख्य प्रवेशद्वारको रूपमा जान्ने गरिन्छ ।

चित्र दीर्घा[सम्पादन गर्ने]

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. १.० १.१ "Jatiya Sangsad Bhaban", banglapedia.org 
  2. McCarter, Robert (2005). Louis I. Kahn. London: Phaidon Press. प॰ 258,270. ISBN 0-7148-4045-9. 
  3. "Jatiyo Sangsad Bhaban (National Parliament House), Bangladesh", londoni.co, २०१४, अभिगमन मिति २८ डिसेम्बर २०१५ 
  4. James-Chakraborty, Kathleen (२०१४), "Reinforced concrete in Louis Kahn’s National Assembly, Dhaka: Modernity and modernism in Bangladeshi architecture", Frontiers of Architectural Research 3: 81–88, डिओआई:10.1016/j.foar.2014.01.003 
  5. "The Grand Architecture of Jatiyo Sangsad Bhaban – Bangladesh Blog – By Bangladesh Channel", bangladesh.com 

बाह्य लिङ्कहरू[सम्पादन गर्ने]