दक्षिणा

विकिपिडिया, एक स्वतन्त्र विश्वकोशबाट
एकलव्यले आफ्ना गुरूलाई दायाँ हातको बुढी औंला काटेर गुरू दक्षिणा दिंदै

गुरू तथा पुरोहित ब्राह्मणलाई सम्मान स्वरुप दिइने भेटी, अथवा यज्ञ श्राद्ध जस्ता कुनै पनि धामर्मिक अनुष्ठानहरूमा दिइने धनलाई दक्षिणा भनिन्छ । यसका साथै छोरी चेली तथा जवाईं, भान्जहरूलाई पनि कुनै धार्मिक कृत्यमा दक्षिणा दिइन्छ । हिन्दू धर्ममा दक्षिणाको ठुलो महत्त्व रहेको पाइन्छ । कुनै धार्मिक काम गराउँदा ब्राह्मणहरूले यजमानलाई वैद्धिक मन्त्रोच्चारण सहित दक्षिणा संकल्प गराउने परम्परा चलिआएको छ । दक्षिणा विना गराइएको यज्ञादी कुनै पनि धार्मिक कृत्य अधुरो मानिन्छ । गुरुसँग विद्या आर्जन गर पश्चात गुरुहरूलाई गुरु दक्षिणा दिइन्छ भने टिका, माला लगाएमा छोरी चेलीहरूलाई माइती माओलीहरूले दक्षिणा दिने परम्परा छ ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्नुहोस्]