पापड
 आगोमा सेकिएको पापड | |
| वैकल्पिक नामहरू |
|
|---|---|
| परिकार | खाजा वा सहायक परिकार |
| मुख्य सामग्रीहरू | |
| विभिन्नता |
|
पापड भारतीय उपमहाद्वीपमा उत्पत्ति भएको एक प्रकारको खाजा हो। कालो मासको पिठोबाट बनाइएको आटोलाई गहिरो तेलमा तारिन्छ वा सुक्खा तापमा (खुला आगोको ज्वालामाथि फर्काउँदै) पकाइन्छ, जसले यसलाई कुरकुरे बनाउँछ। दाल, चना, चामल, ट्यापिओका, कोदो वा आलुबाट बनाइने अन्य प्रकारका पिठोहरू पनि प्रयोग गरिन्छ। पापड प्रायः भारत, पाकिस्तान, बङ्गलादेश, नेपाल, श्रीलङ्का तथा क्यारिबियन क्षेत्रका देशहरूमा मुख्य भोजनसँगै सहायक परिकारका रूपमा वा सुरुआती खाजाको रूपमा परोसिन्छ। यसलाई प्रायः चटनीजस्ता डिपहरूसँग वा काटिएको प्याज र खुर्सानीजस्ता टपिङहरू राखेर खाने गरिन्छ।
व्युत्पत्ति
[सम्पादन गर्नुहोस्]पापडम शब्द तमिल பப்படம் (pappaṭam) बाट आएको ऋणशब्द हो।[१][२] यसको अन्तिम उत्पत्ति सम्भवतः संस्कृत पर्पट (parpaṭa) बाट भएको मानिन्छ, जुन प्राकृत भाषाहरूबाट सापट लिइएको शब्द हो। यसले प्रारम्भिक जैन तथा बौद्ध साहित्यमा वर्णन गरिएको च्यापिएको गोलाकार परिकारलाई जनाउँछ।[३][४] यो शब्द आफैँ पनि द्रविड भाषाको parpu aṭṭu ("दालबाट बनेको चप्टो परिकार") बाट व्युत्पन्न भएको हुन सक्ने मानिन्छ। यसका अन्य रूपहरूमा हिन्दीको पापड़ र कन्नडको हप्पळ पर्छन्।
क्षेत्रीय भिन्नताहरू
[सम्पादन गर्नुहोस्]
पापड बनाउने विधि क्षेत्रअनुसार तथा घरपरिवारअनुसार फरक हुन्छ। यो सामान्यतया दाल, चना, कालो मास, चामल वा आलुबाट तयार गरिएको पिठो वा लेदोबाट बनाइन्छ।[५]
आटा तयार गर्न त्यसमा नुन र बदामको तेल मिसाइन्छ, जसमा खुर्सानी, जीरा, लसुन वा कालो मरिचजस्ता मसलाहरू पनि स्वादका लागि थप्न सकिन्छ। कहिलेकाहीँ त्यसमा खाने सोडा वा चुन पनि मिसाइन्छ। त्यसपछि आटालाई पातलो, गोलाकार आकारमा बेलेर (परम्परागत रूपमा घाममा सुकाएर[६]) आवश्यक बनावटअनुसार गहिरो तेलमा तरेर, खुला आगोमा सेकाएर, टोस्ट गरेर वा माइक्रोवेभमा पकाइन्छ।
विश्वभरका अधिकांश भारतीय रेस्टुरेन्टहरूमा पापडलाई विभिन्न डिपहरूसँग भोक बढाउने परिकारका रूपमा पस्किने गरिन्छ। ती डिपहरूमा प्रायः आँपको चटनी, कागतीको अचार, प्याजको चटनी र रायता पर्छन्। सेव, प्याज, टमाटर र धनियाका पातले सजाइएको मसला पापड भारतका सबैभन्दा लोकप्रिय भोक बढाउने परिकारहरूमध्ये एक हो।
कप्पा पापडम
[सम्पादन गर्नुहोस्]कप्पा पापडम दक्षिण भारतीय राज्य केरलको पापडको एक प्रकार हो। यसको नाम यसको मुख्य सामग्री ट्यापिओकाबाट आएको हो, जसलाई मलयालममा "कप्पा" भनिन्छ।[७] यसलाई मरचेनी, चीनी पापडम (वा अप्पलम्) तथा कसावा पापड भनेर पनि चिनिन्छ।
यसको मुख्य सामग्री ट्यापिओकामा रातो खुर्सानी, मरिच, नुन, जीरा र हिङ मिसाइन्छ। रातो खुर्सानीकै कारण कप्पा पापडमको विशेष खैरो–सुन्तलारङ्गी रङ देखिन्छ। केही प्रकारमा भने रातो खुर्सानीको सट्टा हरियो खुर्सानी प्रयोग गरिने भएकाले तिनीहरू सेतो रङका देखिन्छन्।
टापिओकालाई साना टुक्रामा काटेर खुर्सानी, मरिच, जिरा र पानीसँग पिसी मसिनो लेदो बनाइन्छ। त्यसपछि उक्त लेदोमा नुन, हिङ, नरिवलको तेल र थप पानी मिसाई बाक्लो नभएसम्म उमालिन्छ।[८]
त्यसपछि उक्त लेदोलाई मलमलको कपडा वा प्लास्टिकको पानामाथि गोलाकार रूपमा फैलाएर घाममा सुकाइन्छ। परम्परागत रूपमा पापडम सुकाउन परालको चटाई प्रयोग गरिन्थ्यो। केही घण्टापछि पापडमलाई कपडा वा पानाबाट सावधानीपूर्वक निकालेर अर्को सतह उल्टाइन्छ। २–३ दिनसम्म राम्रो घाम लागेपछि पापडम कुरकुरा बन्छ, जसले तिनलाई तार्नका लागि तयार भएको सङ्केत गर्छ।
सुकाइसकेपछि पापडमलाई गहिरो तेलमा तरेर परोसिन्छ। गहिरो तेलमा तरेका परिकार खान नचाहनेहरूका लागि पापडममा थोरै तेल लगाई एक मिनेट माइक्रोवेभमा पकाउन पनि सकिन्छ।
फहाद फासिल अभिनीत सन् २०१७ को चलचित्र कप्पा पापडमको शीर्षक यस खाजा र त्यससँग सम्बन्धित संस्कृतिलाई सन्दर्भित गर्दछ।[९][१०]
सामग्री र तयारी
[सम्पादन गर्नुहोस्]पापड विभिन्न सामग्री र विधिबाट तयार गर्न सकिन्छ। एउटा लोकप्रिय विधिमा बोक्रा हटाइएको चिरेको कालो मासबाट तयार गरिएको पिठोलाई[११] कालो मरिच, नुन, थोरै मात्रामा वनस्पति तेल र खाद्य-ग्रेड क्षारसँग मिसाइन्छ, त्यसपछि उक्त मिश्रणलाई राम्रोसँग मुछिन्छ। त्यसपछि राम्ररी मुछिएको आटालाई अत्यन्त पातलो गोलाकार आकारमा बेलेर सुकाइन्छ र पछि पकाउन तथा उपभोग गर्नका लागि भण्डारण गरिन्छ। यसको मुख्य सामग्रीका रूपमा चामल, कटहर, साबुदाना आदि पनि प्रयोग गर्न सकिन्छ।
कुटिएको कालो मरिच, रातो खुर्सानीको धुलो, हिङ, जीरा वा तिललाई प्रायः स्वादका लागि प्रयोग गरिन्छ। पापड चिउरा, कोदो (रागी) वा गहतबाट पनि बनाइन्छ।[१२]
चित्रावली
[सम्पादन गर्नुहोस्]
सन्दर्भ सामग्रीहरू
[सम्पादन गर्नुहोस्]- ↑ "poppadom, n." OED Online. December 2006. Oxford University Press.<http://www.oed.com/view/Entry/147794?redirectedFrom=poppadum#>.
- ↑ "Digital Dictionaries of South Asia", University of Chicago, १९६२।
- ↑ "Poppadom - Definition and synonyms of poppadom in the English dictionary", educalingo.com, अन्तिम पहुँच २०२१-०९-२२।
- ↑ "Lip-Smacking Ways to Use Papad: From Masala Papad to Rolls and Chaats", NDTV Food, अन्तिम पहुँच २०२२-०९-१२, "According to food historian and author KT Achaya, "The parpata (papad) is first mentioned in about 500BC in Buddhist-Jain canonical literature, and the medical authorities note that they are made from pulses like urad, masoor, chana and the like.""[स्थायी मृत कडी]
- ↑ Aoyagi, William Shurtleff; Akiko (२०१९-०२-१७), History of Soy Flour, Flakes and Grits (510 CE to 2019): Extensively Annotated Bibliography and Sourcebook, Soyinfo Center, पृ: 814, आइएसबिएन 978-1-948436-06-9।
- ↑ B.Gangwar (२०१३-०१-२१), Solving The Pulses Crisis (अङ्ग्रेजीमा), New India Publishing Agency, पृ: 197, आइएसबिएन 978-93-81450-48-2।
- ↑ Crispy Kappa Pappadam, Manorama Online, ३ जुन २०२०, अन्तिम पहुँच ८ अप्रिल २०२४।
- ↑ "Kappa Pappadam Recipe, How to make Kappa Pappadam or Tapioca Papad - Cook with Whiskaffair", Cook with Whiskaffair (en-USमा), २०१६-०७-१२, मूलबाट १७ जुलाई २०१६-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०१६-१०-०८। अभिलेखिकरण २०१६-०७-१७ वेब्याक मेसिन
- ↑ "IndiaGlitz - Fahad in Kappa Pappadam - Malayalam Movie News", मूलबाट १८ अक्टोबर २०२१-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच २०१६-१०-०८। अभिलेखिकरण २०२१-१०-१८ वेब्याक मेसिन
- ↑ Kappa Pappadam, FilmiBeat, १ नोभेम्बर २०२१, अन्तिम पहुँच ८ अप्रिल २०२४।
- ↑ J. Smartt; Emmanuel Nwokolo (६ डिसेम्बर २०१२), Food and Feed from Legumes and Oilseeds, Springer Science & Business Media, पृ: २८, आइएसबिएन 978-1-4613-0433-3।
- ↑ "Poha papad, Rice flakes Papad, Summer Recipe", Udupi-Recipes, ११ मार्च २०१८, अन्तिम पहुँच ९ जनवरी २०२०।