साततले दरबार (नुवाकोट)

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
साततले दरबार
साततले दरवारबाट देखिएको नुवाकोटको एक दृष्य
सामान्य विवरण
वास्तुकलाको ढाँचाप्यागोडा
सहरनुवाकोट
राष्ट्रनेपाल
सम्पन्नवि.सं. १८१९
भत्काइएको२०७२ वैशाख १२
लागतअज्ञात
प्राविधिक विवरण
बनावटईँट र सुर्खी
आकाररोपनी

पृथ्वी नारायण शाहले ललितपुरका कालिगढ झिकाई वि.सं.१८१९ मा भव्य नौतले दरबार बनाउन लगाएका थिए। पछि नब्बे सालको महाभूकम्पले गर्दा दुई तल्ला भत्किएर सात तले मात्र हुन पुगेको थियो। पुरातात्विकविद् डा.साफल्य अमात्यका अनुसार तत्कालीन अवस्थामा मल्ल राजाहरूले पाँच तल्ला र सर्व-साधारण जनताले तीन तल्लासम्मको घर बनाउने गरेका थिए। उपत्यकाका मल्ला राजाहरूको घमण्ड तोड्नकै लागि पृथ्वीनारायण शाहले मन्दिर शैलीको नौतले दरबार बनाउन लगाएका हुन।

साततले दरबारलाई गृष्मकालिन दरबारका रूपमा उपयोग गरी अर्को शीतकालिन दरबारका रूपमा वि.सं.१८२२ मा शेरा दरबारको निर्माण भएको थियो। सातौँ तला रहेको बार्दलीबाट आक्रमणकारीलाई टाढैबाट देख्न सकिने र युद्ध बन्दीका लागि थुन्ने खोरका साथै दरबारको वास्तुकलालाई लिइन्छ। यस दरबार अघिल्तिरको तिलिङ्गा घर जसलाई पछि गएर गारद घर भन्न थालियो। साथै उत्तर पुर्ब कुनाको रणबहादुर शाहको बैठक घर पनि शाह कालमा निर्माण भएको थियो।

दरबारलाई राष्ट्रियकरण गरेको थियो। साँस्कृतिक महत्त्व बोकेको दरबार भएकोले पुरातत्व विभागमा राखिएको थियो। २०६५ जेठ १५ मा गणतन्त्र घोषणा भएपछि २०६८ वैशाख १३बाट नुवाकोट दरबार ; सङ्ग्रहालयका रूपमा परिणत भएको थियो ।[१]

२०७२ को भूकम्प[सम्पादन गर्ने]

भूकम्पले दरबार क्षेत्र तहसनहस भयो।

  1. नर्मल नुवाकोट