महारानी राज राजेश्वरी

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
महारानी राज राजेश्वरी
नेपालको राजमाता एवम् नायबी
जीवनसाथी रणबहादुर शाह
सन्तान तिलोत्तमा देवी
पुरा नाम
राज राजेश्वरी देवी
वंश शाह वंश
जन्म नेपाल
मृत्यु ५ मे १८०६
साँखु, नेपाल
धर्म हिन्दु

महारानी राज राजेश्वरी (मृत्यु ५ मे १८०६) नेपालकी महारानी तथा कुशल राजनीतिज्ञ थिइन्। राजा रणबहादुर शाहकी रानी राजराजेश्वरी राजा गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाहकी नायबी थिइन्।[१] उनले विभिन्न राजाको शासन कालमा नायबी शासकको रूपमा प्रत्यक्ष र परोक्ष रूपमा नेपालको शासनको बागडोर सम्हालेकी थिइन्। यिनको नायवी शासन कालमा नेपाल एकीकरणको अभियान उचाईमा पुर्याएकी थिइन्।

राजा रणबहादुर शाह कहिले राजपाठ छोडी काशी जाने र कहिले फर्केर शासन गर्ने गर्न थालेपछि यिनले छोरा गिर्वाणयुद्धको तर्फबाट शासन गरेकी थिइन्। राजा काशी जाँदा सुरुमा त यिनी पनि राजा सँगै गएकी थिइन्। पछि नेपाल आएपछि रानी सुवर्णप्रभाका विश्वासपात्र लाई गोप्य रूपले मार्न लगाई नायबी आफ्नो हातमा लिएकी थिइन्।[२]

राजा रणबहादुर शाहको योजनाबद्ध हत्या भएपछि भीमसेन थापाको छलपूर्ण दवाबमा उनलाई साँखुको सालीनदीमा सत्ती पठाइयो तर उनका सौताहरू महारानी सुवर्णप्रभा देवीललित त्रिपुरा सुन्दरी लाई भने सती पठाइएन ।[३][४][५]


सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. http://www.royalark.net/Nepal/nepal6.htm
  2. "Raj_Rajeshwari_Devi". English Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Raj_Rajeshwari_Devi. 
  3. Nepal 2007, p. 64.
  4. Acharya 2012, p. 163.
  5. Karmacharya 2005, p. 80.

बाह्य कडीहरू[सम्पादन गर्ने]