वारेन बफेट

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
वारेन बफेट
वारेन बफेट at the 2015 SelectUSA Investment Summit
जन्मवारेन एडवार्ड बफेट
(१९३०-०८-३०) अगस्ट ३०, १९३० (उमेर ८९)
ओहामा, नेब्रास्का, अमेरिका
वासस्थानओहामा, नेब्रास्का,नेब्रास्का, अमेरिका
मातृ शिक्षाप्रतिष्ठानपेन्सिलभेनिया विश्वविद्यालय
नेब्रास्का - लिंकन विश्वविद्यालय
कोलाम्बिया विश्वविद्यालय
पेशालगानीकर्ता व्यापार उद्यमी, र परोपकारी
कार्यकाल१९५१ –हाल
चिनारीको कारणचार्ल्स मङ्गरको साथमा बर्कसायर हाथवे को नेतृत्व
जम्मा सम्पतिUS$८७.५ अरब (February 2018)
जीवनसाथी
Susan Thompson
(विवाह १९५२; her death २००४)

Astrid Menks
(विवाह २००६)
सन्तानसुसन एलिस बफेट
हवार्ड ग्राहम बफेट
पिटर बफेट
मातापिताहवार्ड बफेट
Leila Stahl Buffett
आफन्तHoward Warren Buffett (grandson)
हस्ताक्षर

वारेन एड्वार्ड बफेट (/ˈbʌft/; जन्म अगस्ट ३०, १९३०)[१] एक अमेरिकी अरबपती, लगानीकर्ता तथा लोक परोपकारी हुन, जो वर्कसायर हाथवे का अध्यक्ष र सिइओ हुन्। उनलाई विश्वको सर्वाधिक सफल लगानीकर्ता मध्ये एक मानिन्छ।[२][३] २०१९ को डिसेम्बर अनुसार उनको खुद सम्पत्ति US$88.9 अर्ब छ , र उनी विश्वको चौथो सर्वाधिक धनी व्यक्ति हुन्।[४]बफेट ओरेकल अफ ओमाहा अर्थात् ओमाहाको सबै भन्दा ठुलो लगानीकर्ताको रुपमा पनि चिनिन्छन । उनले अमरीकाको कोकाकोला, वेल्स फार्गो एण्ड कम्पनी, जिलेट, अमेरिकन एक्प्रेस, प्रोक्टर एण्ड ग्याम्बल, क्राफ्ट फूड्स जस्तो ठुलो कम्पनीहरुमा धेरै लगानी गर्ने गर्थे । यी कम्पनीहरुमा ठुलो स्वामित्व कसैसंग छ भने त्यो वारेन बफेटसंग रहेको छ ।

प्रारम्भिक जीवन[सम्पादन गर्ने]

अमेरिकी शहर ओमाहाको नेब्रास्कामा ३० अगस्ट १९३० मा वारेन बफेट लिला स्टाह र हवार्ड बफेटको तीन सन्तान मध्ये दोश्रो सन्तान र एक मात्र छोराको रुपमा जन्मेका थिए। उनका पिता शेयर कारोबारी थिए।[५] ११ वर्षको कलिलो उमेरमै बुबासँगै शेयर बजार कारोबारी जीवनको शुरुवात गरे, आफूलाई चाहिने पाकेट खर्च निकालनको लागि पत्रिका पनि बेचे। १३ वर्षको उमेरमा बफेटले पहिलो शेयर प्रतिफल प्राप्त गरे।

करिब १५ वर्षको उमेरमा ओपेन हाईस्कूलका साथीहरूसँग मिलेर एक कपाल काट्ने पसलमा पिन बाल मेसिन लगाएर राम्रो पैसा कमाए, त्यो पैसाबाट वारेनले ४० एकडको एक फार्म किने। त्यसपछि वारेनले शेयरमा लगानी गर्न शुरु गरे जसबाट उनले राम्रो प्रतिफल प्राप्त गरे।

अमेरिको हार्वड स्कूलमा पढेका बफेट कोलम्बिया बिजनेस स्कूलमा अध्ययन गरे। उक्त स्कुलमा वारेनले बैन्जामिन ग्रामह र डेविड डाड जस्ता अर्थशास्त्रीबाट शेयर बजारमा लगानी गर्ने सुत्र सिक्ने मौका पाएका थिए।

ग्राहमको कम्पनीमा १२ हजार डलर वार्षिक तलब आउने गरी वाफेटले काम शुरु गरेका थिए। सोहीक्रममा उनले सेयर बजार कसरी उकालो ओरालो लाग्छ भन्ने कुराको केही प्राविधिक ज्ञान लिए। सैनीक सेवामा जागिरे बेन्जामिन ग्राहमको कम्पनीमा कार्यरत वाफेटले उनको सेवा निवृति पछि उक्त जागिर छोडे। त्यसपछि उनले आफ्नो पूँजी बजारको चाखलाई मेटाउन बफेट पार्टनरसिप लिमिटेडका रूपमा कम्पनीको स्थापना गरे।

लगानी[सम्पादन गर्ने]

बफेटले सन् १९४१ मा पहिलोपटक सेयर खरिद गरेका थिए । उनले ३८ डलरमा उक्त सेयर किनेका थिए जुन ३० प्रतिशत सम्म घट्यो । पछि सो सेयर उनले ४० डलरमा बेचे । तर, उनले बेचेको उक्त सेयर केहि महिनामा नै २०० डलर सम्म पुग्यो ।

आफ्नो सम्पत्तिको ८० प्रतिशत एक सामाजिक सङ्गठनलाई दान दिएर वारेन बफेट अमेरिकी इतिहासमै यति ठूलो धनी राशी दान गर्ने पहिलो व्यक्ति भएका छ। अर्बौ डलरका धनी वारेन बफेट अझै पनि उनी सन् १९५३ सालमा किनेको पुरानो घरमा बस्छन् भन्दा धेरैलाई अचम्म लाग्न सक्छ।

सन १९६२ मा ३२ वर्षको उमेरमा नै बाफेट अमेरिकाको करोडपति सूचीमा समावेस भईसकेका थिए। उक्त समयमा बाफेटको कम्पनी बाफेट पार्टनरसिप लिमिटेडको पूँजी ७ करोड १७ लाख अमेरिकी डलर पुगिसकेको थियो भने त्यसमा अधिकांश हिस्सा उनको थियो। त्यसपछि बाफेटको जीवनमा बर्कशायर ह्याथवेले प्रवेश पायो। उनले उक्त कम्पनीको सेयर खरीद गर्न थाले र सन १९६५ मा उक्त कम्पनीको सम्पूर्ण नियन्त्रण आफ्नो हातमा लिन सफल भए। बर्कशायरका मालिक बन्दा उनको उमेर जम्मा ३५ वर्ष थियो।

त्यसपछि उनले कहिल्यै पछाडि फर्केर हेर्न परेन। सन १९७९ मा वाफेट पहिलोपटक फोब्र्सको अर्वपति सुचीमा नाम अंकित गरे। वारेनले अमरिकाको कोकाकोला, वेल्स फार्गो एन्ड कम्पनी, जिलेट, अमेरिकन एक्प्रेस, प्रोक्टर एन्ड ग्याम्बल, क्राफ्ट फूड्स जस्तो ठूला कम्पनीमा धेरै लगानी गर्ने गर्थे।

सरल जीवनशैली[सम्पादन गर्ने]

वारेनले ५० वर्ष पहिले किनेका घरमा बस्छन् भने उनी सधैं गाडी आफैं चलाउछन्। उनले कहिल्यै ड्राइभर र सुरक्षा गार्ड राखेनन्। साथै उनले जीवनमा कहिले निजी विमानबाट पनि यात्रा गरेनन्। यद्यपि, उनी संसारकै ठूलो विमान कम्पनीका मालिक हुन्। उनको कम्पनी बर्कसायर हेथवेको स्वामित्वमा ६३ कम्पनी रहेका छन्। उनले आफ्ना सबै सीईओलाई वर्षमा एकपटक मात्र चिठी लेख्छन्। जसमा पूरै एक वर्ष भरि गरिने कामको सूची र सुझावले भरिएको हुन्छ।

कहिल्यै आफ्ना अधिकारीहरू कारोबारीसँग कुनै मिटिङ राख्दैनन् उनको दुई मुलमन्त्र छ, पहिलो शेयर होल्डरको धन कुनै हालतमा नोक्सान नगर्नु र दोस्रो कहिले पनि पहिलो नियम नबिर्सिनु। वारेनले कहिल्यै पनि ठूला र उच्च वर्गका मानिस जम्मा हुने पार्टीमा बिताएनन्। वारेन बफेटले जीवनभर कहिले कुनै किसिमको निजी मोबाइल कप्युटर र ल्यापटपको प्रयोग गरेनन् । मकै खुब मन पराउने बफेट खाली समयमा टेलिभिजन हेर्न रुचाउँछन्।

प्रविधिको क्षेत्रमा पहिलो नंम्बरमा एप्पलको नाम आउँछ। वाफेटले उक्त कम्पनीमा पनि पूँजी लगानी गरेका छन। तर एप्पल कम्पनीमा वाफेटको लगानी छ भन्दा पनि वाफेटले एप्पलका उत्पादन प्रयोग गर्दैनन भन्दा धेरैले पत्याउँदैनन्।

त्यसो त वाफेटले आधुनीक ग्याजेट तथा स्मार्टफोनको प्रयोग नै गर्दैनन। सन २०१३ मा एउटा अन्र्तवार्तामा उनले नोकीया कम्पनीको साघारण फोन देखाउँदै उक्त फोन आफुलाई अलेकजेण्डर ग्राहमबेलले दिएको बताए। यसको मतलब के भने वाफेट प्रविधिसँग त्यतिसाह्रो लगाव राख्दैनन।

कतिपयले वाफेटको पूँजी बजारमा लगानी गर्ने तरिकालाई प्रेरणाका रूपमा लिन्छन र पछ्याउँछन भने कतिपयले उनको भाग्य चम्किलो रहेको ठान्छन। तर यो कुरा कसैबाट पनि लुक्न सकेको छैन कि बाफेट सामान्य जीवन बाँचेर पनि असामान्य व्यक्तित्व हुन।

अमेरिकाको ओमाहा सहरमा प्रधान कार्यालय रहेको ह्याथ्वे कम्पनीको विश्वकै महंगो सेयर मुल्य रहेको छ। कम्पनीको एक कित्ता सेयर मुल्य २ लाख ५८ हजार ९ सय २५ अमेरिकन डलर रहेको छ। बर्कसायर ह्याथवे अन्तर्गत नेटजेट, हल्र्जबर्ग डाईमोन्ड, कोकाकोला, लुब्रीजोल, डेरी क्वीन, फ्लाईट सेफ्टी लगायतका कम्पनीहरू पर्दछन्।

वारेनले कहिल्यै पनि ठूला र उच्च वर्गका मानिस जम्मा हुने पार्टीमा बिताएनन्। वारेन बफेटले जीवनभर कहिले कुनै किसिमको निजी मोबाइल कप्युटर र ल्यापटपको प्रयोग गरेनन् । मकै खुब मन पराउने बफेट खाली समयमा टेलिभिजन हेर्न रुचाउँछन्।

सन्दर्भ[सम्पादन गर्ने]

  1. "Warren Buffett Biography", Biography.com (FYI/A&E Networks), अन्तिम पहुँच जनवरी २८, २०१६ 
  2. "Ten great investors", Incademy Investor Education, Harriman House Ltd., मूलबाट नोभेम्बर २०, २०१५-मा सङ्ग्रहित, अन्तिम पहुँच नोभेम्बर २०, २०१५ 
  3. Farrington, Robert (अप्रिल २२, २०११), "The top 10 investors of all time", The College Investor, The College Investor, LLC, अन्तिम पहुँच नोभेम्बर २०, २०१५ 
  4. "Warren Buffett", Forbes, अन्तिम पहुँच डिसेम्बर २५, २०१९ 
  5. Blair, Elliot (जनवरी २९, २००४), "Nebraska family clashes over love, money and death", USA Today, अन्तिम पहुँच मे २३, २०१०