सारस

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
यसमा जानुहोस्: परिचालन, खोज्नुहोस्
सारस
दक्षिण एसियाली प्रजाति
Grus antigone antigone
संरक्षण स्थिति
वैज्ञानिक वर्गीकरण
जगत: जन्तु जगत
संघ: Chordata
वर्ग: एभ्स
गण: Gruiformes
परिवार: Gruidae
वंश: Grus
प्रजाति: G. antigone
वैज्ञानिक नाम
Grus antigone
(Linnaeus, 1758)
Subspecies
  • G. a. antigone (Linnaeus, 1758)
    (Indian Sarus Crane)
  • G. a. sharpii (=sharpei) Blanford, 1895[२]
    (Indochinese or Burmese Sarus Crane, Sharpe's Crane, Red-headed Crane)
  • G. a. gilliae (=gillae) Schodde, 1988
    (Australian Sarus Crane)
  • G. a. luzonica Hachisuka, 1941
    (Luzon Sarus Crane – extinct)
  Approximate current global distribution
पर्याय

Ardea antigone protonym

नेपाल लगायत दक्षिण एसिया र दक्षिण पूर्वी एसिया एवं अष्ट्रेलियाको रैथाने चरा संसार कै ठुलो चराहरु मा गणना हुन्छ | यो चरा एकै क्षेत्रमा बस्न रुचाउँछ र बसाई सराई गर्दैन | सेतो टाउको, रातो घाँटी र खैरो शरीर हुने यो चरा लाई अंग्रेजीमा 'सारस क्रेन' (Sarus Crane) भनिन्छ | वैज्ञानिक नाम 'ग्रस एन्टिगन' (Grus antigone) रहेको यो प्रजातिको सारसलाई विश्वमै दुर्लभ श्रेणीको चरा मानिन्छ। यो प्रजातिको सारस ६ फिटसम्म अग्लो र साढे ३ किलो तौलको हुने र पखेटा फैलाउँदा दुवै पखेटाको लम्वाइ ८ फिटसम्म पुग्छ।

नेपालमा यस को मुख्य वासस्थान चितवन रहेको छ | नेपालको राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु ऐन २०२९ ले उक्त प्रजातिको सारसलाई संरक्षित पंक्षीको सूचिमा समाविष्ट गरेको छ भने साइटिसले अनुसूची २ र आईयुसीएनले रातो किताबमा संवेदनाशील सूचीमा राखेको छ । यो प्रजातिको पंक्षी दलदल (सिमसार) क्षेत्रमा बसोवास गर्ने गर्दछ ।

Grus antigone Luc viatour.jpg

सारसको अण्डा, मासु र प्वाँखका लागि यसको अवैध सिकार हुने गरेको छ |

Grus antigone

कोलाह, प्रदूषण र बासस्थान विनाशका कारण यिनको संख्या पनि दिन प्रतिदिन घट्दै गइरहेको छ |

Sarus Crane I IMG 8628.jpg

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. BirdLife International (२०१२), "Grus antigone", IUCN Red List of Threatened Species. Version 2012.1, International Union for Conservation of Nature, अभिगमन मिति १६ जुलाई २०१२ 
  2. Blanford, W.T (१८९६), "A note on the two sarus cranes of the Indian region", Ibis 2: 135–136।