ताशि बिरालो

विकिपिडिया, एक स्वतन्त्र विश्वकोशबाट
Jump to navigation Jump to search

ताशि बिरालो
वैज्ञानिक वर्गीकरण edit
जगत: जन्तु
Phylum: हाड भएका जीव
वर्ग: स्तनधारी प्राणी
गण: मांसाहारी
परिवार: फेलिडे
उपपरिवार: फेलिने
Brandt, 1841
वंश: पार्डोफेलिस
(Pallas, 1776)
प्रजाति:
P. marmorata
वैज्ञानिक नाम
Pardofelis marmorata
(Pallas, 1776)
ताशि बिरालो पनइने ठाउँहरु( गाढा सुन्तला-हाल रैथाने, फिक्का सुन्तला-सायद रैथाने र हरियो-अध्ययनको कमि)

ताशि बिरालो[२] ( वैज्ञानिक नाम:Otocolobus manul) नेपालमा पाइने बिरालो जातको जन्तु हो। ठूलो अनुमानित जनसंख्या र व्यापक फैलावटका कारण सन् २०२० मा अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घले यसलाई "कम चासोका" संरक्षण स्थितीमा सूचिकृत गरेको छ। यस अघि भने ताशि बिरालोलाई "सङ्कटापन्न" संरक्षण स्थितीमा सूचिकृत गरिएको थियो।

फैलावट[सम्पादन गर्ने]

Manoel.jpg

ताशि बिरालो खासगरि मध्य एशियमा रैथाने बिरालो हो। यो पश्चिममा इरान र पूर्वमा भुटान सम्म पाइन्छ। नेपाल, इरानभुटानसँगै ताशि बिरालो चीन(खासगरि तिब्बत),भारत,अफगानिस्तान,ताजकिस्तान,किर्गिस्तान,मङ्गोलिया,रुस, पाकिस्तान,काजकिस्थानतुर्कमेनिस्तानमा पाइन्छ[३]। ताशि बिरालो ४४० मिटरको उचाइदेखि ५५९३ मिटरको उचाइसम्म पाइएको छ[३]।अहिलेसम्मकोसबैभन्दा धेरै उचाइमा ताशि बिरालो मनाङमा ५५९३ मिटरमा पाइएको थियो[३]

नेपालमा ताशि बिरालो[सम्पादन गर्ने]

नेपालमा ताशि बिरालो पहिलो पटक सन् २०१२ मा अन्नपूर्ण संरक्षण क्षेत्रमा अवस्थित मनाङ जिललामा हिउँ चितुवाको अध्ययनका लागि छाडिएको क्यमेरा ट्रयाप प्रविधिमा देखिएको थियो[४][५]। यस अघि नेपालमा यो बिरालो कहिल्यै देखिएको थिएन र त्यसैले यसको कुनै नेपाली नाम थिएन। त्यसैले अध्ययनकर्मीहरुले यसलाई संरक्षणकर्मी ताशि घले, जसले यस बिरालोलाई नेपालमा पत्ता लगाउनमा ठूलो भूमिका निभाए र उच्च हिमाली भेगका जैविक विविधताको धेरै अध्ययन गरे, उनलाई सम्मान स्वरुप यस बिरालोको नाम 'ताशि बिरालो' राखिदिए[६]तिब्बती भाषामा ताशिको अर्थ "भाग्यमानी" वा "भाग्यले साथ दियोस्" हुन्छ।

तस्विर सङ्ग्रह[सम्पादन गर्ने]



सन्दर्भ सामग्री[सम्पादन गर्ने]

  1. Ross, S.; Barashkova, A.; Dhendup, T.; Munkhtsog, B.; Smelansky, I.; Barclay, D.; Moqanaki, E. (२०२०), "Otocolobus manul", आइयुसिएनको रातो सूची अनुसार सङ्कटापन्न प्रजातिहरू 2020: e.T१५६४०A१८०१४५३७७, अन्तिम पहुँच ७ जनवरी २०२१  |name-list-style= प्यारामिटर ग्रहण गरेन (सहायता)
  2. आषिश गुरुङ,बाबु राम लामिछाने. (२०१७). नेपालका जङ्गली बिरालोहरुको सूची. 10.13140/RG.2.2.12697.03684.
  3. ३.० ३.१ ३.२ Ross, S., Barashkova, A., Dhendup, T., Munkhtsog, B., Smelansky, I., Barclay, D. & Moqanaki, E. २०२० Otocolobus manul (२०२० मा सम्पादित). अन्तर्राष्ट्रिय प्रकृति संरक्षण सङ्घको रातो सूची: e.T15640A180145377.
  4. श्रेष्ठ, विक्रम. (२०१४). नेपालको पहिलो ताशि बिरालो. CATnews(क्याट न्युज). 60. 23-14.
  5. ताशि घले: नेपालको लागि नयाँ बिरालोको प्रजाति सन् २०१४
  6. सोनम ताशि लामा, नेपाल ताइमस(अङ्ग्रेजीमा): नेपालको भाग्यमानी बिरालो अन्तिम पहुँच सन् २०१५ जनावरी नाै