भरत जंगम

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
यसमा जानुहोस्: परिचालन, खोज्नुहोस्
भरत जंगम
जन्म (१९४७-११-२५)२५ नोभेम्बर १९४७
भक्तपुर, नेपाल
पेशा लेखक, कवि, पत्रकार, हिन्दूवादी
राष्ट्रियता नेपाल

भरत जंगम (जन्म: २५ नोभेम्बर १९४७) एक नेपाली लेखक, पत्रकार र हिन्दुवादी हुन्। वहाँ आफ्नो उपन्यास कालो सूर्यका लागि प्रसिद्ध छन्।[१]

जीवनी[सम्पादन गर्ने]

भरत जंगम

भरत जंगमको जन्म काठमाडौं उपत्यकाको प्राचीन नगर भक्तपुरमा वि.सं. २००४ (सन् १९४७) मा भएको हो। हाल भरत जंगम काठमाण्डौंको वानेश्वरमा बसोबास गर्छन्।

भरत जङ्गम– एक परिचित नाम हो । भरत जङ्गमलाई विभिन्न समय तथा तप्कामा भिन्दा भिन्दै किसिम तथा तरिकाले चिन्ने गरेका छन् । समष्ठि रुपमा भन्नु पर्दा भरत जङ्गम राष्ट्रवादी चिन्तक, पत्रकार, लेखक, साहित्यकार, समाजसेवी, इतिहास तथा संस्कृति विद, कानुन तथा सम्विधान विद, भ्रष्टाचार विरुद्धका अभियन्ताको साथै भ्रष्टाचार विरोधी विज्ञानका प्रवर्तकका रुपमा परिचित हुनुहुन्छ । काठमाण्डौं उपत्यकाको प्राचीन नगर भक्तपुरमा बि.सं. २००४ (सन् १९४७) मा जन्मनुभएका भरत जङ्गम काठमाण्डौं वानेश्वरमा बस्नुहुन्छ । उहाँ राष्ट्रिय तथा अन्तराष्ट्रिय स्तरमा ख्याती प्राप्त व्यक्ति हुनुहुन्छ ।

बि.सं. २०२७ (सन् १९७०) देखि भ्रष्टाचार विरुद्धको अभियानमा समर्पित हुनुभएका भरत जङ्गमले यो २०७३ (सन् २०१६) मा पुगेर विश्व प्राज्ञिक समाजलाई भ्रष्टविरोधी शास्त्र (Anticorruptology) नेपालको तर्फबाट उपहार दिन समर्थ हुनुभएको छ । Anticorruptology भन्नाले A Science of Anticorruption हो । विश्वको प्राज्ञिक क्षेत्रमा Anticorruptology को पहिलो प्रवेश हो । अव भ्रष्टाचार विरुद्धको विषय पनि विश्वका सवै विश्वविद्यालयहरुमा अध्ययन–अध्यापन सुरु हुने छ । यो विज्ञानको नयाँ विधाको चिनारी भरत जङ्गमबाट भएको हुँदा उहाँ भ्रष्टाचर विरोधी विज्ञानका पिता अर्थात A father of Anticorruption Science को उपाधि प्राप्त गर्न सफल हुनुभएको छ ।


बरिष्ठ पत्रकार[सम्पादन गर्ने]

वि.सं. २०२७ साल (सन् १९७०) देखि पत्रकारितामा प्रवेश गरेर आजका मितिसम्म (४५ बर्ष) भरत जङ्गमको कलम रोकिएको छैन । यसबीच बिभिन्न पत्रिका जस्तै गोरखापत्र, कान्तिपुर, समाचारपत्र, हिमालय टाईम्स, लोकपत्र र राजधानी जस्ता दैनिक पत्रिकामा लेख टिप्पणी लेख्नुको साथै नेपाली आवाज को सम्पादक तथा प्रकाशकको रुपमा काम गरेर पत्रकारिता क्षेत्रमा बरिष्ठतम स्थान ओगट्न समर्थ हुनुभएको छ ।

बरिष्ठ साहित्यकार[सम्पादन गर्ने]

बि.सं. २०३६ (सन् १९७९) मा ‘कालो सूर्य’ नामक उपन्यास लेखेर साहित्य क्षेत्रमा प्रवेश गर्नु भएका भरत जङ्गम छोटो अवधिमानै विश्व विख्यात हुनुभयो । वर्तमान अवस्थासम्म कालो सूर्य उपन्यास विश्वको अन्य भाषा जस्तै अंग्रेजी, हिन्दी, उर्दु, कन्नड, असमी, वंगाली, जापानी, चिनी, रुसी, मैथली, भोजपुरी, डोट्याल, नेवारी तथा संस्कृत भाषाहरुमा अनुवाद भएका छन् । भरत जङ्गमको कालो सूर्य, व्युहचक्र, रातोघाम र ख्वपदेश चार उपन्यास छन् भने निर्वन्ध वन्धन कथा संग्रहको अतिरिक्त कविता तथा गीतका भिन्दा भिन्दै पुस्तक प्रकासित भएका छन् । यसैगरी विचार तथा दृष्टिकोण, पचास प्रशंग तथा भ्रष्टाचार विरुद्धको आन्दोलन नामक प्रवन्ध संग्रह पनि प्रकाशित भएका छन् । नेपाली साहित्यलाई विश्व साहित्यमा परिचय गराउने कार्यले गर्दा नेपाली साहित्यक्षेत्रमा उहाँको नाम अग्रपंत्तिमा रहेको छ । त्यसैले उहाँ वरिष्ठ साहित्यकारको रुपमा परिचित हुनुहुन्छ ।

समाजसेवी[सम्पादन गर्ने]

बि.सं. २०२७ (सन् १९७०) देखिनै समाज सेवामा संलग्न हुनुभएका भरत जङ्गमले जङ्गम छात्रवृत्ति स्थापना गरेर सयौं अनाथ तथा जेहन्दार विद्यार्थिहरुलाई माध्यामिक तहसम्मको शिक्षा प्रदान गर्नु भयो । २०६५ सालमा पशुपतिनाथको पुजाअर्चनामा सरकारी हस्तक्षेपका विरुद्धमा सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा दायर गरी परम्परादेखि चलिआएको रितिस्थिति र संस्कृति कायम गर्नुभयो, सरकारले पशुपतिनाथकोे मन्दिर भित्र रहेको मूलढुकुटी खोल्न खोजेको कार्य बन्द गर्नुभयो, साथै पशुपतिक्षेत्र स्थित मृगस्थलीमा क्रिश्चियनहरुको चिहान बनाउनबाट रोकी प्राकृतिक सम्पदा (हरियाली जङ्गल) को रक्षा गर्नुभयो आदि । काठमाण्डौं उपत्यका तथा उपत्यका बाहिर रहेका मठ मन्दिर, पाटी–पौवा, धर्मशालाहरुको संरक्षण गर्दै नयाँ मठमन्दिरको समेत भरत जङ्गमद्धारा नव निर्माण भएका छन् ।

कानुन तथा संविधान विद्[सम्पादन गर्ने]

वि.सं. २०५५ (सन् १९९८) देखी सर्वोच्च अदालतमा सार्वजनिक सरोकारका मुद्दा दायर गरेर विभिन्न समयमा विभिन्न निर्णय गराए । त्यस्ता मुद्दाहरूमा निम्न मुद्दाहरू महत्वपूर्ण र उल्लेखनिय छन् ।

  1. वि.सं. २०५२ सालमा भुतपुर्व संसदहरूले पेन्सन खान पाउने गरी ऐन बनाई पेन्सन खाने कार्यलाई वि.स. २०५७ (सन् २००१) मा बन्द गरेको ।[२]
  2. सरकारी पदाधिकारीहरुले दोहोरो सुविधा लिन नहुने भन्ने सर्वोच्च अदालत बाट बि.संं. २०५८ (सन् २००२) मा आदेश भएको थियो ।[३]
  3. भुतपूर्व राष्ट्रपति, उपराष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री, प्रधानन्यायधीश र गृहमन्त्रीले विशेष सुविधा पाउने गरी प्र.म. बाबुराम भट्टराईले ल्याएको अध्यादेश २०६९ मा खारेज गरी प्रति वर्ष रु ५० करोड राजश्व खर्च हुने कार्य रोकिएको छ ।
  4. पहिलो संविधान सभाले गैर संवैधानिक तरिकाले म्याद थप्दै कार्यकाल बढाएकोमा २०६९ जेष्ठ १४ गते सम्ममा सम्बिधान जारी गर्नुपर्ने अनिवार्य अवस्था सृजना भएपछि सोही दिन प्रथम संविधान सभा विघठन भएको हो ।[४]

मन्दिरको संरक्षकत्व[सम्पादन गर्ने]

श्री डोलेश्वर महादेव (केदारनाथको शिर भाग) मन्दिरको विशेष संरक्षक, श्री पशुपतिनाथ सेवक संघको मुख्य सल्लाहकार, अनन्तलिङ्गेश्वर महादेव मन्दिरको प्रमुख संरक्षक, शिखरेश्वर महादेव, फर्पिङको प्रमुख संरक्षक, वागेश्वरी, सरश्वती स्थानको मुख्य संरक्षक हुनुभएका भरत जङ्गमका अनेक कार्यबाट श्री पशुपतिनाथ मन्दिर लगायत अन्य देव देवताका मन्दिरहरुमा शंख–घण्ट बज्न रोकिने अवस्थालाई पुनर्जिवन प्राप्त भएको छ । नागरिक अभिनन्दनः वि.सं.२०६३ सालमा ‘भरत जङ्गम मोतिमहोत्सव समारोह समिति’ ले ‘कालजयी व्यक्तित्व भरत जङ्गम’ नामक ग्रन्थले नागरिक सम्मान गरेको थियो । त्यसैगरी वि.सं. २०६४ मा भरत जङ्गमलाई नायक बनाएर पं. यज्ञवल्क्यले रचना गरेको ‘भरतेन्दु’ नामक महाकाव्यद्धारा सम्मान भएको थियो ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. Bharat Jangam "Active Anticorruption in Nepal". 13 May 2013. https://www.youtube.com/watch?v=E66q2DWeeVA&feature=player_embedded#!. अन्तिम पहुँच मिति: 14 May 2013. 
  2. "SC stays ordinance on state facilities to VVIPs". Nepalnews.com. 31 July 2012. http://www.nepalnews.com/archive/2012/jul/jul31/news11.php. अन्तिम पहुँच मिति: 31 July 2012. 
  3. "Writ filed against ordinance on VIP perks". Nepalnews.com. 26 July 2012. http://www.nepalnews.com/archive/2012/jul/jul26/news15.php. अन्तिम पहुँच मिति: 29 July 2012. 
  4. Luitel, Ananta Raj. "Writ filed in SC to stop CA term extension". The Himalayan. http://174.36.181.226/fullNews.php?headline=Writ+filed+in+SC+to+stop+CA+term+extension&NewsID=289396. अन्तिम पहुँच मिति: 31 July 2012. 

बाह्य लिङ्कहरू[सम्पादन गर्ने]