तुर्कमेनिस्तान

नेपाली विकिपीडियाबाट
यसमा जानुहोस्: परिचालन, खोज्नुहोस्
तुर्कमेनिस्तान
Türkmenistan
तुर्कमेनिस्तान को झण्डा तुर्कमेनिस्तान को निशाना छाप
झण्डा निशाना छाप
राष्ट्र-गान: स्वतंत्र, तटस्थ, टर्कमेनिस्तान देश राष्ट्रगान
तुर्कमेनिस्तानकी स्थिति
राजधानी
(र सबैभन्दा ठुलो शहर)
अश्गाकुरा
37°58′ N 58°20′ E
राष्ट्र भाषा(हरु) तुर्कमेन
सरकार अध्यक्षीय गणराज्य
 - राष्ट्रपति गुर्बान्गुले बर्दीमुचामेदो
स्वतंत्रता सोभियत संघ बाट 
 - घोषणा २७ अक्टूबर १९९१ 
 - मान्यता ८ डिसेम्बर १९९१ 
क्षेत्रफल
 - कुल ४८८,१०० किमी² (५२ वां)
१८८,४५६ माइल²
 - जल(%) ४.९
जनसंख्या
 - डिसेम्बर २००६ अनुमान ५,११०,०२३ (११२ वां)
 - जन घनत्व ९.९/किमी² (२०८ औं)
२५.६/माइल²
कुल घरेलु उत्पादन (जिडिपी) (पिपिपि) २००८ अनुमान
 - कुल $३०.०९१ बिलियन (-)
 - प्रति व्यक्ति $५,७१० (-)
मानव विकास सूचकांक  (२००७) Red Arrow Down.svg ०.७१२ (मध्यम) (१०९ वां)
मुद्रा तुर्कमेन नयाँ मानात (TMT)
समय क्षेत्र TMT (यूटीसी +५)
 - ग्रीष्ममा (DST) - (यूटीसी +५)
इन्टरनेट टीएलडी .tm
टेलिफोन कोड नं. +९९३
Türkmenistan
Turkmenistan
Flag of Turkmenistan Emblem of Turkmenistan
राष्ट्रिय गानIndependent, Neutral, Turkmenistan State Anthem
"Garaşsyz, Bitarap Türkmenistanyň Döwlet Gimni"
Location of Turkmenistan
राजधानी
(र largest city)
Ashgabat
37°58′N 58°20′E / 37.967, 58.333
राष्ट्र भाषा Turkmen
Language of interethnic
communication
Russian
Demonym Turkmen
सरकार Presidential republic Single-party state
 -  President Gurbanguly Berdimuhamedow
Independence from the Soviet Union 
 -  Declared 27 October 1991 
 -  Recognized 25 December 1991 
क्षेत्रफल
 -  जम्मा ४९१,२१० वर्ग किलोमिटर [१](52nd)
१८८,४५६ वर्ग माइल 
 -  जल (%) 4.9
जनसङ्ख्या
 -  2009 अनुमानित 5,110,000[२] (112th)
 -  घनत्व 10.5 प्रति वर्ग किलोमिटर(208th)
२७.१ प्रति वर्ग माइल
कुल गार्हस्थ उत्पादन(GDP) (PPP) 2009 estimate
 -  Total $31.966 billion[३] 
 -  प्रति व्यक्ति आय $5,971[३] 
HDI (2010) 0.669[४] (medium) (87th)
मुद्रा Turkmen new manat (TMT)
समय क्षेत्र TMT (UTC+5)
 -  Summer (DST) not observed (UTC+5)
ईन्टरनेट टिडिएल .tm
टेलिफोन कोड +993

तुर्कमेनिस्तान (तुर्कमेनियाको नामले पनि जानिन्छ) मध्य एशियामा स्थित एक तुर्किक देश हो। १९९१ सम्म तुर्कमेन सोभियत समाजवादी गणराज्य (तुर्कमेन SSR)को रूपमा यो सोभियत संघको एक घटक गणतंत्र थियो। यसको सीमा दक्षिण पूर्वमा अफगानिस्तान, दक्षिण पश्चिममा ईरान, उत्तर पूर्वमा उज्बेकिस्तान, उत्तर पश्चिममा कजाखिस्तान अझ पश्चिममा केस्पियन सागर सँग मिल्छ। टर्कमेनिस्तान नाम फारसी देखि आएको छ, जसको अर्थ हो, तुर्कोंको भूमि। देशको राजधानी अश्गाबात छ। यसको सामान्य रूपमामा "प्रेमको शहर" या "शहर जसलाई प्रेमले बनायो"को रूपमा अनुवाद हुन्छ। यो अरबी शब्द इश्क र फारसी प्रत्यय "आबाद" देखि मिलेर बनेको छ।

मध्य एशियामा स्थित यस देशको धरातल धेरै नै विषम छ। यहाँ पर्वत, पठार, मरूस्थल एवं मैदान सबै पाइन्छन् तर समुद्र भन्दा टाढा भएको कारण यहाँको जलवायुमा महाद्वीपीय प्रभाव छ। पशु-पालन यहाँको प्रधान व्यवसाय हो। टर्कमेनिस्तानमा वर्षाको कमीको कारण प्राकृतिक वनस्पतिको कमी छ। मरुस्थलीय भूमिको अधिकता भएको कारण यहाँको अधिकांश भागहरूमा शुष्क मरुस्थलीय काँडेदार झाडिहरू मिल्छन।
ढाँचा:स्वतंत्र देशहरूको राष्ट्रकुल

परिचय[सम्पादन गर्ने]

जनसंख्या[सम्पादन गर्ने]

इतिहास[सम्पादन गर्ने]

भूगोल[सम्पादन गर्ने]

Division ISO 3166-2 Capital city Area[५] Pop (2005)[५] Key
Ashgabat City Ashgabat ४७० किमी (१८० वर्ग मी) 871,500
Ahal Province TM-A Anau ९७,१६० किमी (३७,५१० वर्ग मी) 939,700 1
Balkan Province TM-B Balkanabat  १३९,२७० किमी (५३,७७० वर्ग मी) 553,500 2
Daşoguz Province TM-D Daşoguz ७३,४३० किमी (२८,३५० वर्ग मी) 1,370,400 3
Lebap Province TM-L Türkmenabat ९३,७३० किमी (३६,१९० वर्ग मी) 1,334,500 4
Mary Province TM-M Mary ८७,१५० किमी (३३,६५० वर्ग मी) 1,480,400 5
Map of Turkmenistan
Dust storm over Turkmenistan
Provinces of Turkmenistan

राज्यनीति[सम्पादन गर्ने]

A Turkmen man of Central Asia in traditional clothes. Photo by Prokudin-Gorskii between १९०५ and १९१५.

अर्थतन्त्र[सम्पादन गर्ने]

धर्म[सम्पादन गर्ने]

The Ärtogrul Gazy Mosque in Ashgabat named after the father of Osman Ghazi, the founder of the Ottoman Empire

जीवनशैली[सम्पादन गर्ने]

अरु सम्बन्धित विषयहरू[सम्पादन गर्ने]

Heritage[सम्पादन गर्ने]

Turkmenistan in the list of World Heritage Sites
Image Name Location Notes Date added Type
Cyark merv 3.jpg Ancient Merv Mary a major oasis-city in Central Asia, on the historical Silk Road 1995 Cultural[६]
KonyeUrgenchMinaret.jpg Köneürgenç Köneürgenç unexcavated ruins of the 12th-century capital of Khwarezm 2005 Cultural[७]
Parthian Fortresses of Nisa Bagyr, Ahal Province one of the first capitals of the Parthians 2007 Cultural[८]


रिफरेन्स[सम्पादन गर्ने]

स्रोत[सम्पादन गर्ने]

  1. Государственный комитет Туркменистана по статистике : Информация о Туркменистане : О Туркменистане : Туркменистан — одна из пяти стран Центральной Азии, вторая среди них по площади (491,21 тысяч км2), расположен в юго-западной части региона в зоне пустынь, севернее хребта Копетдаг Туркмено-Хорасанской горной системы, между Каспийским морем на западе и рекой Амударья на востоке.
  2. Department of Economic and Social Affairs Population Division (2009), World Population Prospects, Table A.1, 2008 revision, United Nations, <http://www.un.org/esa/population/publications/wpp2008/wpp2008_text_tables.pdf>. Retrieved on १२ मार्च २००९ 
  3. ३.० ३.१ "Turkmenistan" 
  4. "Human Development Report 2010", 2010 
  5. ५.० ५.१ Statistical Yearbook of Turkmenistan 2000-2004, National Institute of State Statistics and Information of Turkmenistan, Ashgabat, 2005.
  6. UNESCO. Ancient Merv State Historical and Cultural Park.
  7. UNESCO. Köneürgenç.
  8. UNESCO. Nisa Fortress.

बाहिरी लिन्कहरू[सम्पादन गर्ने]