युयुत्सु

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search

यो लेख हिन्दीबाट अनुवाद गरिएको हो। यहाँ क्लिक गरेर यस लेखमा रहेका त्रुटिहरु सुधार्न सक्नुहुन्छ।


  • कुरुक्षेत्र : त्यो क्षेत्र जहाँ महाभारतको महान युद्ध भएको थियो। यो क्षेत्र आजका भारतमा हरियाणामा स्थित छ।
  • कृष्ण : देवकीको आठौं सन्तान जसले आफ्नो दुष्ट मामा कंसको वध गरेको थियो। भगवान कृष्णले अर्जुनलाई कुरुक्षेत्र युधका प्रारम्भमा गीता उपदेश दिएको थियो। श्री कृष्ण, भगवान विष्णुका आठौं अवतार थिए।
  • भीष्म : भीष्मको नामकरण देवव्रतका नामले भएको थियो। ती शन्तनु एवं गंगाका पुत्र थिए। जब देवव्रतले आफ्नो पिताको प्रसन्नताका लागि आजीवन ब्रह्मचारी रहने प्रण लिया, तबदेखि तिनको नाम भीष्म भयो।
  • पाण्डव : पाण्डुको कुन्ती र माद्रीदेखि सन्ताने। यो पाँच भाइ थिए: युद्धिष्ठिर, भीम, अर्जुन, नकुल र सहदेव।
  • अर्जुन : देवराज इन्द्र द्वारा कुन्ती एवं पान्डुको पुत्र। एक अतुल्निय धनुर्धर जसलाई श्री कृष्णले श्रीमद् भगवद् गीताको उपदेश दिएको थियो।
  • द्रौपदी : द्रूपदको पुत्री जो अग्निदेखि प्रकट भएको थियो। द्रौपदी पाँचहरू पांड्वहरूको अर्धांगिनी थियो र त्यसलाई आज प्राचीनतम् नारीवादिनिहरूमा एक मानिन्छ।
  • कर्ण : सूर्यदेव एवमं कुन्तीका पुत्र र पाण्डवहरूका सबैभन्दा ठूला भाई। गर्णलाई दानवीर-कर्णका नामले पनि जानिन्छ। गर्ण कवच एवं कुंडल पहने भए पैदा हुये थिए र तिनको दान इंद्रलाई गरेको थियो।
  • दुर्योधन : कौरवहरूमा ज्येष्ठ। धृतराष्ट्र एवं गांधारीका १०० पुत्रहरूमा सबैभन्दा ठूला।
  • दुःशासन : दुर्योधनदेखि सानो भाइ जो द्रौपदीलाई हस्तिनपुर राज्यसभामा बालहरूदेखि पकड गर्न लाया थियो। कुरुक्षेत्र युद्धमा भीमले दुःशासनको छातीको रक्त पिया थियो।
  • द्रोण : हस्तिनापुरका राजकुमारहरूलाई शस्त्र विद्या दिने भएका ब्राह्मण गुरु। अश्व्थामाका पिता। यो विश्वका प्रथम "टेस्ट-टयूब बेबी" थिए। द्रोण एक प्रकारको पात्र हुन्छ।
  • अभिमन्यु : अर्जुनका वीर पुत्र जो कुरुक्षेत्र युद्धमा वीरगतिलाई प्राप्त हुये।
  • अम्बा : शिखन्डी पूर्व जन्ममा अम्बा नामक राजकुमारी थियो।
  • अम्बिका : विचित्रवीर्यकी पत्नी, अम्बा र अम्बालिकाको बहिन।
  • अम्बालिका: विचित्रवीर्यकी पत्नी, अम्बा र अम्बिकाको बहिन।
  • बभ्रुवाहन : अर्जुन एवं चित्रांग्दाको पुत्र।
  • बकासुर : महाभारत काव्यमा एक असुर जसलाई भीमले मार गर्न एक गाउँका वासीहरूको रक्षाको थियो।
  • द्रूपद : पाञ्चालका राजा र द्रौपदी एवमं धृष्टद्युम्नका पिता। द्रूपद र द्रोण बाल्यकालका मित्र थिए!
  • एकलव्य : द्रोणको एक महान शिष्य जसदेखि गुरुदक्षिणामा द्रोणले त्यसका अंगूठा मांगा थियो।
  • गांडीव : अर्जुनको धनुष। [जो, धेरै मान्यताहरूका अनुसार, उनको अग्नि-देवले दिएको थियो।]
  • गांधारी : गन्धारका राजाको पुत्री र धृतराष्ट्रकी पत्नी।
  • जयद्रथ : सिन्धुका राजा र धृतराष्ट्रका जुवाईं। कुरुक्षेत्र युद्धमा अर्जुनले जयद्रथको शीश काट गर्न वध गरेको थियो।
  • कृपाचार्य : हस्तिनापुरका ब्राह्मण गुरु। यिनको बहिन 'कृपि'को विवाह द्रोणदेखि भएको थियो।
  • महर्षि व्यास : महाभारत महाकाव्यका लेखक। पाराशर र सत्यवतीका पुत्र। यी कृष्ण द्वैपायनका नामले पनि जानिन्छ किनभनें ती कृष्णवर्णका थिए तथा तिनको जन्म एक द्वीपमा भएको थियो।
  • परशुराम : अर्थात् परशु भएका राम। उनि द्रोण, भीष्म र गर्ण जस्तै महारथिहरूका गुरु थिए। उनि भगवान विष्णुको षष्ठम अवतार थिए।
  • शल्य : नकुल र सहदेवको माता माद्रीका भाई।
  • उत्तरा : राजा विराटको पुत्री। उत्तराको विवाह अभिमन्युसँग भएको थियो।
  • पुरोचन : दुर्योधनको मन्त्री जसले लाखको घर बनाए।