युवराज खतिवडा

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
सम्माननीय
डा. युवराज खतिवडा
अर्थ मन्त्री
पद बहाली
२६ फेब्रुअरी २०१८
राष्ट्रपति विद्या देवी भण्डारी
Prime Minister खड्ग प्रसाद ओली
अग्रज कृष्ण बहादुर महरा
नेपाल राष्ट्र बैंकको पन्ध्रौं गभर्नर
कार्यकाल
२२ मार्च २०१० – १९ मार्च २०१५
अग्रज दीपेन्द्र बहादुर क्षेत्री
उतराधिकारी डा. चिरञ्जीवी नेपाल
व्यक्तिगत विवरण
जन्म १४ अगस्ट १९५६
राष्ट्रियता नेपाली
निवास काठमाण्डौं, नेपाल
अल्मा माटर त्रिभुवन विश्वविद्यालय
पेशा अर्थविद्

डा. युवराज खतिवडा (जन्म: २०१९) नेपाली अर्थविद् तथा नेपालका वर्तमान अर्थमन्त्री हुन्। यिनी नेपाल राष्ट्र बैंकको पन्ध्रौं गभर्नर थिए ।[१] वि.सं. जेठ २०६६ मा सदस्यको रूपमा क्षेत्रीय नेपालमा नियुक्ती हुन भएको थियो । उनले कोलंवओमा यूएनडीपी रीजनल सेन्टरमा वरिष्ठ तीन वर्ष (असार २०६३) मा अर्थशास्त्रीको रूपमा सेवा र डा.युवराज खतिवडा वि.सं.२०५९ देखि २०६२ सम्म नेपाल सरकारको राष्ट्रिय योजना आयोगमा उप-सभापति हुनु भएको थियो । यस अघि उहा नेपाल राष्ट्र बैंकको आर्थिक अनुसंधान विभागको प्रमुख (२०५५-२०५८), २०३८ मा त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा एक स्नातकोत्तर शिक्षक र २०४७ देखि २०४८ सम्म त्रिभुवन विश्वविद्यालयकाठमाडौं विश्वविद्यालयमा एक अतिथि संकाय सदस्यको रूपमा कार्य गर्नु भएको थियो ।

अध्ययन[सम्पादन गर्ने]

३० साउन २०१३ मा जन्मिएका खतिवडाले मेची क्याम्पस भद्रुपरबाट इकोनोमिक्स विषयमा स्नातकसम्मको अध्ययन गरे । त्यसपछि त्रिभुवन विश्व विद्यालयबाट ०३७ मा अर्थशास्त्रमा र ०४० मा जनप्रशासनमा स्नातकोत्तर गरेका हुन् । खतिवडाले दिल्ली स्कुल अफ इकोनोमिक्स, दिल्ली विश्वविद्यालयबाट ०४७ मा वित्तीय अर्थशास्त्रमा पिएचडी गरेका हुन् ।

जागिर[सम्पादन गर्ने]

सहायक अनुसन्धान अधिकृतका रूपमा ०३९ मा नेपाल राष्ट्र बैंकमा प्रवेश गरेका उनले त्यहाँ करिब २० वर्ष बिताए । खतिवडा ०५७ मा राष्ट्र बैंकको कार्यकारी निर्देशकमा बढुवा भए । राष्ट्र बैंकको अनुसन्धान विभाग प्रमुखका रूपमा करिब तीन वर्ष काम गरेपछि उनी ०५८ देखि २०६१ सम्म राष्ट्रिय योजना आयोगको सदस्य भए । उनले त्यसवेला पञ्चवर्षीय योजना तुर्जमामा महत्वपूर्ण योजना दिएका थिए ।

योजना आयोग छाडेपछि ०६२ देखि तीन वर्षसम्म युएनडिपीको क्षेत्रीय केन्द्र, कोलम्बोमा वरिष्ठ अर्थविद्का रूपमा काम गरे । त्यसपछि नेपाल फर्किए । असार ०६६ मा उनलाई तत्कालीन प्रधानमन्त्री माधवकुमार नेपालले योजना आयोगको उपाध्यक्षमा नियुक्त गरे । आयोगको उपाध्यक्षमा नौ महिना काम गरेर उनले राजीनामा गरे । [२]

राष्ट्र बैंकको गभर्नर[सम्पादन गर्ने]

९ चैत ०६६ मा उनी नेपाल राष्ट्र बैंकको गभर्नरमा नियुक्त भए । गभर्नरको पाँचवर्षे कार्यकाल सफल भएको सरोकारवाला बताउँछन् । राष्ट्र बैंकको गभर्नर हुँदा घरजग्गा र सेयर कारोबारलाई अनुत्पादक क्षेत्र भन्दै जुन कडाई गरेका थिए ।

०७२ मा पुनः योजना आयोगको उपाध्यक्ष बने । तत्कालीन प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीको कार्यकालमा उनी योजना आयोगको उपाध्यक्ष भएर काम गरेका थिए । तत्कालीन अर्थमन्त्री विष्णु पौड्यालसँग अर्थशास्त्रको ज्ञान नभएको भन्दै खतिवडालाई छाया अर्थमन्त्री पनि भन्ने गरिन्थ्यो ।

उहाले धेरै राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय प्रशिक्षण, विकास र नियोजन संबंधित मुद्दामा तथा कार्यक्रमहरूको सेमिनारमा भाग लिनुभएको र एक संसाधन व्यक्तिको रूपमा यस तरिकाको प्रशिक्षण कार्यक्रमहरू र सेमिनारहरूमा भाग लिनु भएको छ ।

अर्थमन्त्री[सम्पादन गर्ने]

विभूषण[सम्पादन गर्ने]

डा.युवराज खतिवडाले वि.सं.२०५० मा महेन्द्र विद्या भूषण तथा वि.सं.२०५७ सुप्रबल गोर्खा दक्षिण बाहुबाट सम्मानित हुनुभएको थियो ।

स्रोत[सम्पादन गर्ने]