जगदम्बाश्री पुरस्कार

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search

जगदम्बाश्री पुरस्कार नेपालको एउटा सम्मानित पुरस्कार हो । मदन पुरस्कार गुठीकी संस्थापिका रानी जगदम्बाकुमारीदेवी राणाको २०४५

साल साउन २९ गते निधन भएपछि गुठीकी संस्थापिकाको स्मृतिलाई चिरस्थायी राख्ने उद्देश्यले निधनको ४५ औँ दिन जगदम्बाश्री पुरस्कार विधिवत् स्थापना गरिएको हो ।

जगदम्बाश्री पुरस्कार मदन पुरस्कार गुठीबाट दिइने मदन पुरस्कारसरहको दोस्रो पुरस्कार हो । यो पुरस्कार गुठीको अक्षय कोषको वाषिर्क ब्याजबाट प्रत्येक वर्ष श्रव्य-दृश्य वा अरू किसिमका कृतित्वहरूबाट नेपाली वाङ्मयको श्रीबृद्धिमा उल्लेख्य योगदान पुर्‍याई देश-विदेशका प्रतिष्ठित विद्वान्, विद्वत-संस्था वा प्रतिष्ठानहरूबाट नाम प्रस्ताव गरी पठाएका नेपाली वाङ्मयका साधकहरूमध्येबाट छनौट समितिले आवश्यक छानबिन गरी सिफारिस गरेका वाङ्मय साधक वा संस्थालाई जगदम्बाश्री पुरस्कार प्रायः बडादशैँको नवमीमा प्रदान गरिन्छ । जगदम्बाश्री पुरस्कारका लागि नेपाली भाषाको (नेपाली वाङ्मय) सेवालाई नै एकमात्र आधार मानी पुरस्कृत प्रतिभाको छनौट हुन्छ ।

यस पुरस्कारको राशि मदन पुरस्कारसरह अर्थात् रु. २,००,०००।- (दुई लाख) नगद र प्रमाणपत्र प्रदान गरिन्छ । रानी जगदम्बाकुमारी देवी राणाले आफ्ना स्व. पति मदनशमशेर जबराको स्मृतिमा वि.सं. २०१२ साल असोज १० गते मदन पुरस्कार गुठीको स्थापनाको घोषणा गर्नुका साथै सोही साल मार्ग २८ गते गुठीको दानपत्रमा हस्ताक्षर भई २०२० कात्तिक ३१ गते श्री ५को सरकारलाई ललितपुर मेजिष्टे्रटबाट (द.न. २०२०।२) विधिवत् दर्ता गरिएको छ । नेपाली वाङ्मयको बृहत क्षेत्रलाई समेटी श्रव्यदृश्य र अरू कृतित्वलाई आधार बनाइ निजी स्तरबाट स्थापित पहिलो पुरस्कार जगदम्बाश्री पुरस्कार हो । यसका प्रथम विजेता हुनुहुथ्यो- स्व. नारायणगोपाल । उहाँलाई तीनदशकभन्दा बढी समयदेखि संगीतको माध्यमबाट नेपाली भाषाका गीतहरूलाई देश तथा विदेशमा समेत प्यारो बनाउन उल्लेखनीय योगदान गरेबापत २०४५ सालमा उक्त पुरस्कारद्वारा सम्मानित गरिएको थियो ।

बाहिरी लिङ्कहरू[सम्पादन गर्ने]