२०३० को नेपाल विमान अपहरण

विकिपिडिया, एक स्वतन्त्र विश्वकोशबाट
Jump to navigation Jump to search
२०३० को नेपालको विमान अपहरण
विमान अपहरण
मिति२०३० जेठ २८
सारांशविमान अपहरण
स्थलफोर्बेसगंज बिहार
विमान
विमानको प्रकारट्विन अटर
सञ्चालकनेपाल वायुसेवा निगम
दर्ता नम्बर9N-ABB
विमान उडानबिराटनगर विमानस्थल, बिराटनगर, नेपाल
गन्तव्यत्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल, काठमाडौँ, नेपाल
यात्रुहरू१९
मृत्यु
घाइतेहरू
जोगिन सफल१९


२०३० को नेपालको विमान अपहरण ( बिराटनगर विमान अपहरण समेत भनिन्छ) नेपालको इतिहासको पहिलो विमान अपहरण थियो । यसको मुख्य नाइके नेपाली कांग्रेसका गिरिजा प्रसाद कोइराला थिए , जो पछि नेपालको प्रधानमन्त्री समेत निर्वाचित भए ( पाँच पाँच पटक) । विमान अपहरणको योजना नेपाल राष्ट्र बैङ्कको बिराटनगरबाट काठमाडौँमा ल्याएको पैसा लुट्नु थियो ।

विमान अपहरणको उद्देश्य नेपालमा प्रजातन्त्रको पुनर्स्थापनाको लागि शसस्त्र क्रान्ति गर्न पैसा सङ्कलन गर्नु थियो । यो शसस्त्र क्रान्ति राजाको प्रत्यक्ष शासनको निर्दलीय पंचायती व्यवस्था विरुद्ध थियो ।

विमान अपहरणको उद्देश्य नेपालमा प्रजातन्त्र पुनर्स्थापनाको लागि शसस्त्र क्रान्ति गर्न पैसा सङ्कलन गर्नु थियो । यो शसस्त्र क्रान्ति राजाको प्रत्यक्ष शासनको निर्दलीय पञ्चायती व्यवस्था विरुद्ध थियो । 

विमान[सम्पादन गर्ने]

विमान डी.एच.सि -६ ट्विन अटर विमान (दर्ता: 9N –ABB) थियो । जुन २०२८ मा शाही नेपाल वायु सेवा निगमले खरिद गरेको थियो ।

अपहरणकारी[सम्पादन गर्ने]

गिरिजाप्रसाद कोइराला यो विमान अपहरणको मुख्य नाइके थिए । उनी नेपालमा प्रजातन्त्र पुनर्स्थापनाको लागि शसस्त्र क्रान्ति गर्न चाहन्थे तर यसको लागि पर्याप्त पैसा थिएन । उनको भेट दुर्गा सुवेदी , अर्का प्रजातन्त्र सेनानी,सँग भयो जो भर्खर जेलबाट रिहा भएका थिए । उनले जेलमा जापान एयरलाइन्स फ्लाइट ३५१को अपहरणको बारेमा पढेका थिए जसबाट उनी यसै अनुसारको पैसा संकलनको उपाय थाहा पाए । [१][२] उनीहरूले बिराटनगरको नेपाल राष्ट्र बैङ्कमा काम गर्ने मदन अर्यालबाट बैङ्कले विमानमार्फत बिराटनगरबाट पैसा ओसार्दै गरेको सूचना पाए । नरेन्द्र ढुंगेल र बसन्त भट्टराई पनि विमान अपहरणको यो टोलीमा सम्मिलित भए ।[३]

चालक दल र यात्री[सम्पादन गर्ने]

विमानमा चालक दलका तीन सदस्य र अभिनेत्री माला सिन्हा सिहित १९ यात्री सवार थिए ।[१]

अपहरण[सम्पादन गर्ने]

२०३० जेठ २८ मा नेपाल राष्ट्र बैङ्क भारत अररियाबाट बिराटनगर हुदै काठमाडौँबाट भारतीय रुपैया नोट ओसार्दै थियो । ८:३० मा नेपाल वायुसेवा निगमको विमान काठमाडौँको लागि उड्यो । उडेको तीन मिनेटमा नै अपहरणकरिले विमान आफ्नो नियन्त्रणमा लिए । उनीहरूले विमानलाई फोर्बेसगंज बिहारमा उतार्न लगाए ।. मुख्य अपहरणकारीहरु बसन्त भट्टराई, दुर्गा सुबेदी र नगेन्द्र प्रसाद ढुंगेल थिए । गिरिजाप्रसाद कोइरालाचक्र प्रसाद बास्तोला पैसा दार्जिलिङ पुर्याउन सक्रिय थिए । गणेश शर्मा , भारतीय नागरिकले , गाडी हाकेका थिए । फोर्बेसगंजमा खटिएका अन्य व्यक्तिहरूमा बिनोद अर्याल सुशील कोइराला, मनहरी बराल , राजेन्द्र दाहाल र बिरु लामा थिए फोर्बेसगंज पैसा दार्जीलिङ पुरयाउन तीन भिन्न भिन्न गाडी प्रयोग भएका थिए ।

हतियार[सम्पादन गर्ने]

एउटा लाइसेन्स नभएको अबैध पेस्तोल, दुई ३२-रिभल्बर र एक ३६-ग्रिनेड बम प्रयोग गरिएको थियो ।

त्यसपछि[सम्पादन गर्ने]

अपहरणकारी दार्जीलिङ , बनारस हुदै मुम्बई पुगे । एक वर्ष भित्रमा नगेन्द्र ढुंगेल बाहेक सबै अपहरणकारी भारतमा पक्राउ परे । १९७५ भारतीय संकटकालपछी सबै छुटे ।

विवाद[सम्पादन गर्ने]

प्रजातन्त्रको लागि खर्चे हर्ने भने पनि पैसा दुरुपयोग भएको जनाइन्छ । वि.पी कोइरालाले समेत पैसा दुरुपयोग भएको शंका गरेका थिए ।

यो पनि हेर्नुहोस्[सम्पादन गर्ने]

References[सम्पादन गर्ने]

  1. १.० १.१ The skyjack that shook Panchayat, Buddha Air, अप्रिल २०१०, पृ: 4–5, अन्तिम पहुँच १ अक्टोबर २०१८ 
  2. "Democratic fighter Durga Subedi’s autobiography launched", The Kathmandu Post, १० अगस्ट २०१८, अन्तिम पहुँच १ अक्टोबर २०१८ 
  3. "Tell-all account of 1973 hijacking hits shelves", The Kathmandu Post, १२ अगस्ट २०१८, अन्तिम पहुँच १ अक्टोबर २०१८ 

उद्दरण त्रुटी: <ref> tag with name "BasnetRepublica" defined in <references> is not used in prior text.
उद्दरण त्रुटी: <ref> tag with name "GhimireTKP" defined in <references> is not used in prior text.

उद्दरण त्रुटी: <ref> tag with name "CS-USLoC" defined in <references> is not used in prior text.