माधवकुमार नेपाल
| माधवकुमार नेपाल | |
सन् २००८मा बोल्दै माधवकुमार |
|
|
प्रधानमन्त्री
|
|
| कार्यकाल 25 May 2009 – 6 February 2011 |
|
| राष्ट्रपति : | रामवरण यादव |
|---|---|
| अग्रज : | पुष्पकमल दाहाल |
| उतराधिकारी : | झलनाथ खनाल |
|
|
|
| कार्यकाल 30 November 1994 – 12 September 1995 |
|
| प्रधानमन्त्री : | मनमोहन अधिकारी |
| अग्रज : | गिरिजा प्रसाद कोइराला |
| उतराधिकारी : | प्रकाशचन्द्र लोहनी |
|
|
|
| कार्यकाल 30 November 1994 – 12 September 1995 |
|
| प्रधानमन्त्री : | मनमोहन अधिकारी |
| अग्रज : | गिरिजा प्रसाद कोइराला |
| उतराधिकारी : | प्रकाशचन्द्र लोहनी |
|
|
|
| जन्म : | 6 मार्च 1953
|
| राजनीतिक दल : | नेकपा (एमाले) |
| अध्ययन संस्था : | त्रिभुवन विश्वविद्यालय |
| धर्म : | हिन्दू |
| वेबसाइट : | madhavnepal.com |
माधवकुमार नेपाल(जन्म विसं:२००९-११-२३)[१] नेपालको एक राजनीतिज्ञ र नेपालको पूर्वप्रधानमन्त्री हुनुहुन्छ । यसभन्दा अघि पन्ध्र वर्षसम्म उहाँ नेकपा (एमाले)का निवर्तमान महासचिव हुनुहुन्थ्यो ।
विषयसूची |
प्रारम्भिक जीवनकाल [सम्पादन गर्ने]
माधवकुमार नेपालको जन्म विसं २००९ फागुन २६ गते रौतहट जिल्लाको गौरमा एक उच्च ब्रामण कुलमा भएको हो। उहाँको पिताको नाम मगल कुमार उपाध्याय र आमाको नाम दुर्गा देवी उपाध्याय हो। उहाँ तीन दाजुभाइमध्ये जेठो हुनुहुन्छ। गौरको श्री जुद्ध माध्यमिक विद्यालयबाट एस.एल.सी. गर्नुभयो। २०२२ सालमा वीरगंज ठाकुरराम बहुमुखी क्याम्पसमा भर्ना हुनुभयो। राजनीतिमा आउनु अघि उहाले बैकमा जागीर पनि खानुभयो।
तेह्र वर्षको उमेरदेखि नै राजनीतिमा लाग्नुभएका नेपालले २०२६ सालमा कम्युनिष्ट पार्टीको सदस्यता पाउनुभयो। २०२८ सालमा संगठन विस्तारका लागि काठमाडौँ आउनुभयो। नेपाल सन् १९९३ देखि नेकपा (एमाले)का महासचिव हुनु हुन्थो। उहाँमा माथिल्लो सदन राष्ट्रिय सभाको प्रतिपक्षी नेताको अनुभव पनि छ। उहाँ त्रिभुवन विश्वविद्यालयबाट वाणिज्यमा स्नातक हुनुहुन्छ। उहाँलाई नेपाली, हिन्दी मैथिली र अङ्ग्रेजी भाषाको राम्रो ज्ञान छ।
सन् १९९१-९३ अवधिमा विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय गोष्ठी वा सम्मेलनमा नेपालले भाग लिनुभएको थियो। सन् १९९०मा नेपाल संविधान सुधार सुझाव आयोगका सदस्य हुनुहुन्थ्यो भने त्यसपछिका २-३ वर्षमा राष्ट्रिय विकास परिषद् र राष्ट्रिय जलस्रोत विकास परिषद्को पदेन सदस्य हुनुहुन्थ्यो। नेपाल सन् १९९३मा नेकपा (एमाले)को विदेश मामिला विभागका प्रमुख हुनुहुन्थ्यो। त्यस्तै, केही वर्षअघि नेकपा (एमाले)ले स्थापना गरेको प्रथम संसदीय निर्वाचन समितिका संयोजक पनि हुनुहुन्थ्यो। नेपाल सन् १९९०मा संयुक्त वाम मोर्चाको सदस्य र सन् १९९१मा नेकपा (एमाले)को केन्द्रीय संगठन समितिका पोलिटब्यूरो सदस्य हुनुहुन्थ्यो। सन् १९७८मा उहाँ नेकपा (माले) का संस्थापक सदस्य र पोलिटब्यूरो सदस्य हुनुहुन्थ्यो। नेपाल सन् १९७६मा राजनैतिक अभियोग-राजकाज अपराध ऐनअन्तर्गत दुई वर्ष कारावासमा पर्नुभएको थियो। उहाँ सन् १९७५मा समन्वय केन्द्रका संस्थापक सदस्य, १९७१-७४ अवधिमा नेपाल क्रान्तिकारी संगठन (माले) मोरङको जिल्ला सदस्य र १९७०मा वीरगञ्ज एस.टी.आर. कलेजमा स्वतन्त्र विद्यार्थी संघको विधान मस्यौदा समितिका सदस्य हुनुहुन्थ्यो।
भ्रमण [सम्पादन गर्ने]
देशभित्र पचहत्तरै जिल्ला भ्रमण गरिसकेका नेपालले भारत, चीन, फिलिपिन्स, अमेरिका, बंगलादेश, उत्तर कोरिया, जर्मनी, स्वीट्जरल्यान्ड, फ्रान्स, बेलायत, बेल्जियम, निदरल्यान्ड्स, लक्जेम्बर्ग, जापान, थाइल्याण्ड, सिंगापुर, इन्डोनेसिया, रसिया, बेलारुस, भियतनाम, लाओस, यमन, मेक्सिको, क्युवा, मलेसिया, कतार, भुटान, श्रीलंका, माल्दिभ्स, स्वीडेन, नर्वे, फिनल्यान्ड, डेनमार्क, दक्षिण कोरिया, अस्ट्रेलिया, इरान, पराग्वे, ब्राजिल, अस्टि्रया, हङ्गेरी, पूर्वमाल, संयुक्त अरब इमिरेट्स र काजकिस्तान लगायतका मुलुकहरूको समेत भ्रमण गरेका छन्।[१]
राजालाई दाम चढाएर प्रधानमन्त्री बन्न मरिहत्ते गर्ने माकुने [सम्पादन गर्ने]
मधेशको रौतहट र पहाडको काठमाडौं गरी दुई दुई स्थानमा माओवादीबाट संविधान सभामा पराजित नेपाल लाजै नमानी राष्ट्रपतिको उम्मेदवार बन्न खोजेका थिए तर माओवादीले समर्थन नगरेपनि राष्ट्रपति बन्ने उनको योजना तुहिएको थियो । राजनीतिक परिस्थितिलाई सहज बनाउन माओवादीले उनलाई सम्बैधानिक समितिको सभापतिकालागि संविधान सभामा आउन आग्रह गरेको थियो। माओवादीकै पहलमा उनलाई सम्बैधानिक समितिको सभापति बनाइएको थियो । यो समितिले सम्बिधान बनाउने जिम्मा भएपनि उन्ले बन्नै नसक्ने कुतक् गर्दै हिडे। ।नेपाल तिनै नेता हुन् जो २०४७ सालको संबिधान बनाउने मध्येका एक मुख्य नेता थिए। उनी लगायतले मिलेर बनाएको संबिधान दुई दसक पनि टिकेन। पछि फेरि उनीलाई नै नयाँ नेपालको नयाँ संबिधान निर्माण गर्ने समितीको सभापति बनाइयो। तर यस्तो महत्वपूर्ण जिम्मेवारी पाएपनि सत्ताकालागि मरिमेट्ने नानीदेखि लागेको बानी उनले छाडेनन् । प्रधानमन्त्री प्रचण्डले राजिनामा दिनासाथ उनी सत्ताको खेलमा लागिहाले । शाही शासनकालमा उनले प्रधानमन्त्री बन्नकालागि दरवारमा बिन्तीपत्रसमेत हालेका थिए । कतिसम्म भने त्यो बेला प्रधानमन्त्री बन्नकालागि उनी मृत्यु भएकी आमाको कृयामासमेत बसेनन् । तर आमाको कृयासमेत नगरी बसेका उनलाई दरवारलेसमेत प्रधानमन्त्री बनाइदिएन । त्यसपछिमात्र उनी राजा ज्ञानेन्द्रविरुद्ध खनिएका थिए। ज्ञानेन्द्र राजा बनेका बेलामा चािहं उनले दाम राखेर ढोगेका थिए ।
राष्ट्रघाती महाकाली सन्धि [सम्पादन गर्ने]
लामो समय नेकपा एमालेको नेत्रित्व लिएका पूर्व महासचिव माधव कुमार नेपालले वास्तबमा नेपाली जनतालाई महाकाली सन्धि गरेर फाइदै फाइदा हुन्छ भन्दै ढाँटेर २०५३ असोज ४ गते शुक्रबार मध्यराति संसद्बाट अनुमोदन गरिएको थियो । यो सन्धिको त्यतिबेला हजारौं लाखौं जनताद्वारा बिरोध गर्दागर्दै जबर्जस्ति गरिएको थियो । त्यो सन्धि त्यतिबेलाको सत्तारुढ दल नेपाली कांग्रेस, राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी, नेपाल सद्भावना पार्टी र प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेकपा (एमाले) मिलेर भारतलाई सुम्पेका थिए । त्यहि सन्धि गर्दा बोराका बोरा भारतिय शासकहरूबाट पैसा लिएर राष्ट्रघातीले महाकाली बेचे, त्यस्ता देशघातीसँग बस्न सकिँदैन भन्दै नेकपा (एमाले) फुटेको थियो । महाकाली सन्धिमा हस्ताक्षर नगर्नेहरूको नेत्रित्व वामदेव गौतमले गरेका थिए जसमा सहाना प्रधान, राजेन्द्र श्रेष्ठ, सीपी मैनाली लगायतका नेताहरूले नेकपा माले गठन गरे । पछि वामदेव लगायतका मालेका धेरै त्यहि “राष्ट्रघाती”हरू समक्ष फर्किएपनि सीली मैनाली लगायतका नेताहरू अझै मालेमै छन । नेपालका जलश्रोतबिज्ञ लगायत सन्धि संझौताविदहरूलेपनि नेपाल भन्दै आएका छन ।
| पूर्वाधिकारी पुष्पकमल दाहाल |
नेपालको प्रधानमन्त्री २००९ देखि २०११ |
उत्तराधिकारी झलनाथ खनाल |
|
|||||