गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह
नेपालका राजा
Girvan Yuddha Bikram Shah.jpg
राजा गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह
शासनकालविसं १८५५ फाल्गुण २८ – १८७३ मङ्सिर ०८
राज्याभिषेकविसं १८५५ फाल्गुण २८[१]
पुर्वाधिकारीरणबहादुर शाह
उत्तराधिकारीराजेन्द्र विक्रम शाह
जीवनसाथीसिद्धी लक्ष्मी देवी शाह
गोरक्ष राज्य लक्ष्मी देवी शाह
वंशशाह वंश
पितारणबहादुर शाह
माताकान्तिवती
महारानी राज राजेश्वरी
जन्मविसं १८५४ कार्तिक ०६
वसन्तपुर, नेपाल
मृत्यु१८७३ मङ्सिर ०८ (१९ वर्ष)
वसन्तपुर, नेपाल
धर्महिन्दु

वि.सं. १८५४ मा पिता रणबहादुर शाह र माता कान्तिमतिका सुपुत्रका रूपमा जन्मेका श्री ५ गीर्वाणयुद्ध विक्रम शाह आफ्ना बाबु जीवित हुँदाहुँदै पनि डेढ वर्षको अल्पायुमै नेपालका राजा भएका थिए । वि.सं. १८५५ मा राजा भएका यिनको अल्पायु मै २० वर्षको उमेरमा वि. सं.१८७३ मा निधन भएको थियो ।

गीर्वाणयुद्ध वीरर्विक्रमलाई पठनपाठनको पाठ्यक्रम निर्माण गरि राजगुरु रङ्गनाथ पौडेलले राजविधानसार भन्ने ग्रन्थ तयार गरि पढाउने काम भएको थियो। उनले वि.सं. १८६९ मा प्रकाण्ड विद्वानहरुका सल्लाहले (राजगुरु रङ्गनाथ पौडेल लगायत) आर्य सनातन धर्मको नीतिनियम कर्म गर्दा हिन्दूपरम्परागत शास्त्रविधि नछोडी कर्मको फल पाउनका निमित्त सत्कर्म-रत्नावली नामक ग्रन्थको रचना गरेका थिए।[२]

मुख्य घटना हरु[सम्पादन गर्ने]

यिनको पालामा नेपालको सिमाना, रणबहादुर शाहको हत्या र सुगौली सन्धी भएका थिए। बेलायती शक्ति र भोटर्फको शक्तिमा व्यापक रूपमा विस्तार भएको अवस्थामा पनि भीमसेन थापा जस्ता मुख्तियार भएको कारण यिनले शासन गर्न सके । यिनको शासनकालमा भएको सुगौली सन्धि नेपालको इतिहासमा प्रसिद्ध छ ।

यिनले वीर विक्रमको उपाधि धारण गरेका थिए।

राजा गिर्वाणयुद्ध

मृत्यु[सम्पादन गर्ने]

यिनको मृत्यु अल्पायु मै २० वर्षको उमेरमा वि. सं.१८७३ मा विफरको कारणले भएको थियो ।


सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. Royal Ark
  2. राजाराम सुवेदी, नेपालको तथ्य इतिहास (काठमाडौँ: साझा प्रकाशन २०६१ फागुन ) पृष्ठ २०३ ।

बाह्य लिङ्कहरू[सम्पादन गर्ने]

http://www.nepalhomepage.com/general/kings/girvan.html