टीकापुर नगरपालिका
टीकापुर | |
|---|---|
नगरपालिका | |
 टीकापुर उद्यान | |
  टीकापुर नक्सामा टीकापुरको अवस्थिति  टीकापुर टीकापुर (नेपाल) | |
| निर्देशाङ्क: २८°३१′३०″उ ८१°०७′१५″पू / 28.52500°N 81.12083°E | |
| देश |  नेपाल |
| प्रदेश | सुदूरपश्चिम प्रदेश |
| जिल्ला | कैलाली |
| नगरपालिका | वि.सं. २०५३ माघ ११[१] |
| समावेश (गाविस) | टीकापुर |
| सम्मिलित (मिति) | वि.सं. २०५३ माघ ११ |
| समावेश (गाविस) | नारायणपुर र धनसिंहपुर |
| सम्मिलित (मिति) | वि.सं. २०७३ फाल्गुन २२ |
| सरकार | |
| • नगरप्रमुख | रामलाल डगौरा थारु (नागरिक उन्मुक्ति पार्टी) |
| • उपप्रमुख | खडकबहादुर शाह (नेकपा (माओवादी केन्द्र)) |
| क्षेत्रफल | |
| • जम्मा | ११८.३३ किमी२ (४५.६९ वर्ग माइल) |
| जनसङ्ख्या | |
| • जम्मा | ८९,८३५ |
| • घनत्व | ७६०/किमी२ (२०००/वर्ग माइल) |
| समय क्षेत्र | युटिसी+५:४५ (नेपाली समय) |
| क्षेत्रीय सङ्केत | +९७७-०९१ |
| वेबसाइट | आधिकारिक वेबसाइट |
टीकापुर नगरपालिका नेपालको सुदूरपश्चिम प्रदेशमा पर्ने कैलाली जिल्लाको एक नगरपालिका हो। कैलाली जिल्लाको तत्कालिन टीकापुर गाउँ विकास समितिका सम्पूर्ण वडालाई वि.सं. २०५३ माघ ११ गते टीकापुर नगरपालिका घोषणा गरिएको थियो। नेपालमा सङ्घीय शासन व्यवस्था लागू भएपछि स्थानीय तहको गठन भएसँगै वि.सं. २०७३ फाल्गुन २२ मा नारायणपुर र धनसिंहपुर गाविसका सबै वडाहरूलाई यसमा गाभेर यो नगरपालिकाको क्षेत्र विस्तार गरिएको थियो।[४][५][६] कुल ९ वडामा विभाजित यो नगरपालिकाको जनसङ्ख्या वि.सं. २०६८ सालको जनगणना अनुसार ७६,०८४ रहेको छ। यो नगरपालिकालाई सुदूरपश्चिमको पूर्वी मूल गेट कर्णाली पुलबाट १३ किलोमिटर पश्चिममा पर्ने लम्की, धनगढी, महेन्द्रनगर जस्ता प्रमुख सहरहरू जोड्ने उद्गम बिन्दु मान्ने गरिन्छ।[७]नेपालको सबैभन्दा ठूलो मानव निर्मित उद्यान टीकापुर पार्क यसै नगरपालिकाभित्र रहेको छ।[८]
नामकरण
[सम्पादन गर्नुहोस्]घना जङ्गलले भरिभराउ रहेको यस क्षेत्रमा मानिसहरूको बस्ती बसाल्ने क्रममा यहाँका मानव बस्तीहरू टीका जस्तै गोलाकार रूपमा बसेकोले यस क्षेत्रको नाम टीकापुर रहन गएको भन्ने भनाइ छ। यस्तै अर्कों भनाइ अनुसार मानव बस्ती बसने क्रममा जङ्गल फडानीको कार्य दशैंको टीकाको दिनदेखि प्रारम्भ गरिएकोले यस ठाउँको नाम टीकापुर रहन गएको भन्ने भनाइ छ।[९]
जनसङ्ख्या
[सम्पादन गर्नुहोस्]राष्ट्रिय जनगणना २०७८को जनगणना अनुसार टीकापुर नगरपालिकाको कुल जनसङ्ख्या ८९,८३५ रहेको छ भने यहाँ २०,९३० घरधुरी रहेका छन्।[३]
| नयाँ वडा | समावेश साविकका वडा/गाविसहरू | जनसङ्ख्या | क्षेत्रफल (वर्ग कि.मी.) | जनघनत्व (व्यक्ति/वर्ग कि.मी.) |
|---|---|---|---|---|
| १ | टीकापुर (९) | ४६,६९७ | २१.९१ | २१३१.३१ |
| २ | टीकापुर (८) | ७,५५३ | १७.४७ | ४३२.३४ |
| ३ | टीकापुर (५-६) | ५,१८२ | ७.६७ | ६७५.६२ |
| ४ | टीकापुर (१,४) | ४,७७६ | ५.९३ | ८०५.४० |
| ५ | टीकापुर (२-३,७) | ४,९३३ | १४.२६ | ३४५.९३ |
| ६ | नारायणपुर (१–४,७) | ४,९१८ | १०.९६ | ४४८.७२ |
| ७ | नारायणपुर (५-६, ८-९) | ७,०८२ | १५.०१ | ४७१.८२ |
| ८ | धनसिंहपुर (१–३,९) | ५,०६८ | १६.५२ | ३०६.७८ |
| ९ | धनसिंहपुर (४–८) | ३,६२६ | ८.६ | ४२१.६३ |
| जम्मा | ८९,८३५ | ११८.३३ | ७५९.१८ | |
सन्दर्भ सामग्रीहरू
[सम्पादन गर्नुहोस्]- ↑ "चार किल्ला खोली नगरपालिका क्षेत्र तोकी बिभाजन गरेको", नेपाल राजपत्र, नेपाल सरकार, अन्तिम पहुँच जनवरी २०२२।
- ↑ "स्थानीय तह निर्वाचन २०७९" (नेपालीमा), कान्तिपुर दैनिक, अन्तिम पहुँच ०९ साउन २०८१।
- 1 2 "जनसङ्ख्याको आकार र वितरण", राष्ट्रिय जनगणना २०७८ (नेपालीमा), राष्ट्रिय तथ्याङ्क कार्यालय, अन्तिम पहुँच १५ असोज २०८१।
- ↑ "गाउँ र नगरपालिका कुन जिल्लामा कति ?", नयाँ पत्रिका दैनिक, पुष २३, २०७३, अन्तिम पहुँच १४ जेठ २०७४।
- ↑ काफ्ले, प्रतिक्षा (३० फाल्गुन २०७३), "जिविस अब देखि जिल्ला समन्वय समिति", कान्तिपुर, अन्तिम पहुँच ३० फाल्गुन २०७३। अभिलेखिकरण २०१७-०५-०६ वेब्याक मेसिन
- ↑ "स्थानीय निकाय भङ्ग, अधिकारसम्पन्न ७४४ स्थानीय तह क्रियाशील", सेतोपाटी, २८ फाल्गुण २०७३, अन्तिम पहुँच २८ फाल्गुण २०७३। अभिलेखिकरण २०१७-०५-१८ वेब्याक मेसिन
- ↑ "टीकापुर नगरपालिकाको भ्रमण: अनुभूति र सिकाई", अनुमोदन दैनिक (नेपालीमा), अन्तिम पहुँच २०२२-०१-३०।
- ↑ "ओझेलमा टीकापुर पार्क", आँपूर्ण पोस्ट (नेपालीमा), अन्तिम पहुँच २०२२-०१-३०।
- ↑ "टीकापुर नगरपालिकाको संक्षिप्त परिचय", टीकापुर नगरपालिका (नेपालीमा), अन्तिम पहुँच २०२२-०१-३०।
