नेपालको प्रवेशाज्ञा नीति

नेपालको प्रवेशाज्ञा नीतिले अधिकांश देशका नागरिकलाई अनलाइन पर्यटक प्रवेशाज्ञा वा अन अराइभल प्रवेशाज्ञा प्राप्त गर्न अनुमति दिन्छ भने भारतका नागरिकलाई आवतजावतको स्वतन्त्रता दिइएको छ। तर, अन्य मुलुकका नागरिकले भने नेपाली कूटनीतिक नियोगमध्ये कुनै एकबाट प्रवेशाज्ञा लिनुपर्ने हुन्छ।

सबै आगन्तुकसँग आगमन मितिले कम्तिमा ६ महिनाको लागि मान्य राहदानी हुनु पर्दछ र १ वर्षमा बढीमा १५० दिनको लागि नेपालमा बस्न अनुमति दिइन्छ।

प्रवेशाज्ञा नीति नक्सा

स्वतन्त्र आवतजावत

भारतीय नागरिकलाई नेपाल प्रवेशका लागि प्रवेशाज्ञा आवश्यक पर्दैन। सन् १९५० को भारत–नेपाल शान्ति तथा मैत्री सन्धिको धारा ७ ले पारस्परिक आधारमा दुई देशबीच निर्वाध आवतजावत गर्न अनुमति दिने भएकाले उनीहरू स्थायी रूपमा देशमा बस्न सक्छन्। भारतीय नागरिकले भारतबाट नेपाल प्रवेश गर्न भारतीय राहदानी वा तस्वीर सहितको मतदाता परिचयपत्र प्रयोग गर्न सक्नेछन्।^[१]

आगमनमा प्रवेशाज्ञा

विदेशी नागरिकहरूले आगमनमा प्रवेशाज्ञा प्राप्त गर्न सक्दछन् र आगन्तुकलाई १५, ३० वा ९० दिन भन्दा बढी बस्न अनुमति दिँइदैन।^[२] यसबाहेक, विदेशी नागरिकहरूले विमानस्थलमा कियोस्कमार्फत प्रवेशाज्ञा प्राप्त गर्न सक्दछन्।

अस्थायी राहदानी धारकहरू कुनै पनि युरोपेली सङ्घ सदस्य राष्ट्रद्वारा जारी अस्थायी राहदानी नभएसम्म योग्य हुँदैनन्।^[३]

निम्नमा आगमनमा प्रवेशाज्ञा उपलब्ध छ:^[४]

त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल, काठमाडौँ
वीरगन्ज (भारतीय सिमाना)
भीमदत्त (भारतीय सिमाना)
धनगढी (भारतीय सिमाना)
नेपालगन्ज (भारतीय सिमाना)
काँकडभिट्टा (भारत सिमाना)
कोदारी (चीन सिमाना, पारी: खासा)
सिद्धार्थनगर (भारत सीमा)

नि:शुल्क आगमनमा प्रवेशाज्ञा

दक्षिण एशियाली क्षेत्रीय सहयोग सङ्गठन (सार्क) का सदस्य राष्ट्रका नागरिक (अफगानिस्तानबाहेक) ले ३० दिनको लागि आगमनमा निःशुल्क प्रवेशाज्ञा प्राप्त गर्न सक्नेछन्:^[५]

पर्यटकको रूपमा यात्रा गरिरहेका छन् भने नागरिकहरू, निम्न देशहरू र क्षेत्रहरू आगमनमा नि: शुल्क प्रवेशाज्ञा प्राप्त गर्न सक्दछन्।^[६]^[७]

असामान्य राहदानी

देहायका मुलुकका कूटनीतिक वा सेवा राहदानी वाहकले ९० दिनसम्म (अन्यथा उल्लेख नगरिएमा) बिना प्रवेशाज्ञा नेपाल प्रवेश गर्न सक्नेछन्।^[८]^[९]

ब्राजिल
कम्बोडिया (३० दिन)
चीन (३० दिन)
जर्जिया
इजरायल
जोर्डन (कूटनीतिक राहदानी मात्र)
मङ्गोलिया

सन् २०२४ को सेप्टेम्बरमा इन्डोनेसियासँग कूटनीतिक र सेवा राहदानीधारीका लागि प्रवेशाज्ञा छुट सम्झौता मा हस्ताक्षर भएको थियो, तर यो अझै अनुमोदन भएको छैन।^[११]

सन् २०२४ को सेप्टेम्बरमा सर्बियासँग कूटनीतिक र आधिकारिक राहदानीधारीका लागि प्रवेशाज्ञा छुट सम्बन्धी सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको थियो।^[१२]

अनलाइन पर्यटक प्रवेशाज्ञा

विदेशी नागरिकले नेपाल प्रवेशका लागि अनलाइन पर्यटक प्रवेशाज्ञा पनि प्राप्त गर्न सक्नेछन्।^[१३]

अग्रिम प्रवेशाज्ञा आवश्यक

निम्न देश र क्षेत्रका नागरिकहरूले नेपाली कूटनीतिक नियोगहरूमा प्रवेशाज्ञाको लागि आवेदन दिनुपर्नेछ:^[१४]

पर्यटक तथ्याङ्क

पर्यटन प्रयोजनका लागि नेपाल आएका अधिकांश पर्यटकहरू निम्न देशहरू (भारत बाहेक) बाट आएका थिए:^[१५]

देश	सन् २०१६	सन् २०१५
चीन	६६,९८४	१,२३,८०५
श्रीलङ्का	४४,३६७	३७,५४६
संयुक्त राज्य अमेरिका	४२,६८७	४९,८३०
थाइल्यान्ड	३०,९५३	३३,४२२
संयुक्त अधिराज्य	२९,७३०	३६,७५९
अस्ट्रेलिया	१८,६१९	२४,५१६
दक्षिण कोरिया	१८,११२	२३,२०२
जापान	१७,६१३	२५,८२९
फ्रान्स	१६,४०५	२४,०९७
जर्मनी	१६,४०५	१८,०२८
जम्मा	५३०,९७०	७९०,११८