खिचडी

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
खिचडी
Dall Khichdi.jpg
खिचडी र अचार
क्षेत्र वा राज्यभारतीय उपमहाद्वीप
सम्बन्धित राष्ट्रिय व्यञ्जनभारत, नेपाल, बङ्गलादेशपाकिस्तान
मुख्य सामग्रीहरूचामल, दाल, मसला
विभिन्नतामुगी दाल खिचडी, बाजरा-री- खिचडी, सादा खिचडी


खिचडी एक प्रकारको नेपाली परिकार हो। यो परिकार नेपाल, भारत बङ्गलादेशपाकिस्तानका केही स्थानहरूमा प्रमुख भोजनको रूपमा प्रयोग हुने गर्दछ।[१]नेपाल तथा उत्तर भारतमा माघे सङ्क्रान्तिका दिन यो परिकार प्रायः प्रत्येक हिन्दू घरमा पकाएर खाने गरिन्छ।[२][३] यस दिन खिचडी खानुको विशेष रूपले प्रचलन रहेको छ।

व्युतपति[सम्पादन गर्ने]

खिचडी शब्दको उत्पत्ति संस्कृत भाषाको 'खिचचा' शब्दबाट भएको हो।[४]

विविधता[सम्पादन गर्ने]

सामान्य भाषामा उपर्युक्त प्रकारको मिश्रणलाई खिचडी भन्ने गरिएतापनि विविधताको आधारमा खिचडीलाई चार प्रकारमा विभाजन गरिएको छ।

आवश्यक सामग्री[सम्पादन गर्ने]

खिचडी बनाउनको लागि १०० ग्राम चामल, ५० ग्राम मुगी दाल, २ ठुलो आकारको आलु, १ सानो काउली, १०० ग्राम मटरको दाना, १ सानो अदुवा, ३/४ हरियो खुर्सानी, नुन स्वादानुसार, आधा चम्चा बेसार, आधा चम्चा जीरा, एक चम्चा घ्यू र रातो खुर्सानी चाहिन्छ।

बनाउने तरिका[सम्पादन गर्ने]

खिचडी बनाउनको लागि सबैभन्दा पहिले आलुलाई ताछेर आठवटा लामो टुक्रा बनाउनुहोस्। त्यसपछि काउलीको ठूलो ठूलो टुक्रा बनाउनुहोस्। अदुवा र हरियो खुर्सानीलाई बीचबाट काटेर एउटा सानो बटुका वा थालमा राख्नुहोस्। चामललाई दुई तीन पटक पानी हालेर धुनुहोस्। दाललाई कम आँचमा बिना घ्यू राताम्मे भएसम्म भुट्नुहोस्। त्यसपछि घ्यू, रातो खुर्सानी, जीरा र हिङ छाडेर बाँकी सबै खाद्यवस्तु मिलाएर त्यसलाई आधा लिटर तातो पानी हालि छोपेर कम आँचमा पकाउनुहोस्। समय समयमा त्यसलाई थोरै चलाउनुहोस् र खाना पस्किने समयमा घ्यूलाई तातो बनाइ रातो खुर्सानी, जीरा र हिङको झान्नु तयार पारेर खिचडीमा हाल्नुहोस्।

सन्दर्भ सामाग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. मास्टरसेफ युएस छ‌ैटोँ संस्करण
  2. रातोपाटि, "माघे सक्रान्तिमा खिचडी खानुका यस्ता छन् चकित पारिदिने फाइदा", रातोपाटि (नेपालीमा), अन्तिम पहुँच २०१९-०१-१६ 
  3. "माघीको रौनक सुरु भएसँगै ‘खिचडी’ महोत्सव’", न्यूज २४ : आधिकारिक समाचार च्यानल (अङ्ग्रेजीमा), अन्तिम पहुँच २०१९-०१-१६ 
  4. R. S. McGregor (१९९७), "The Oxford Hindi-English Dictionary", Oxford University Press, पृ: २३७, आइएसबिएन 978-0-19-864339-5 

बाह्य कडीहरू[सम्पादन गर्ने]

यो पनि हेर्नुहोस्[सम्पादन गर्ने]