भस्मासुर

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
राजा रवि वर्माले बनाएको भस्मासुर र मोहनीको चित्र । भस्मासुर टाउकोमा हात राखेर नाच्दै (बायाँ), मोहिनी (बीचमा), शिव (दायाँ) रुखको पछाडी पट्टीबाट लुकेर हेर्दै

भस्मासुर पौराणिक कालमा जन्मिएको एक असुरको नाम हो । भस्म भएर मेरेको असुर हुनाले भस्मासुर भनिएको भए पनि सुक सागरमा भस्मासुरला बृकासुर भनिएको छ । बृकासुरका पिताको नाम शकुनी थियो । बृकासुरको कथा हिन्दू धर्मका धार्मिक ग्रन्थहरूमा उल्लेख गरिएक छ ।

शिवजीबाट बरदान[सम्पादन गर्ने]

बृकासुरले आफु अजय बन्नको लागि भगवान महादेवको ठुलो तपस्या गरेको थियो । उसको तपस्या देखेर खुसी भएका भगवान शिवले उसलाई आफ्नो इच्छा अनुशारको बरदान मागेमा दिने वाचा गरे । भगवान शिवको आज्ञा सुनेर भस्मासुरले भगवान शिवसँग आफुले कुनै पनि मान्छेको टाउकोमा हात राख्ने बित्तिकै त्यो ब्याक्ति तत्काल भस्म हुने बरदान माग्यो । उसको तपस्यबाट खुसी भएर वाचा हारेका भगवान शिवले भस्मासुरले मागे बमोजि बरदान दिएका थिए[१]

मृत्यु[सम्पादन गर्ने]

भगवान शिव देखि बरदान पाएर बृकासुरले पहिले शिवजीकै टाउकोमा हात राखेर उनलाई भस्म गरेर माता पार्वतीलाई विवाह गर्ने इच्छा गर्यो । भस्मासुर शिवजीको टाउकोमा हात राखेर उनलाई भस्म गर्ने मनले महादेवको पछि लाग्यो । यो देखेर महादेव बच्नको लागि भाग्न थाले । नेपालको हलेसी महादेव गुफाबाट पातालमा छिरेर लुकेर बाँचेको भन्ने किम्दन्ती पनि छ [२]। यसरी भगवान शिवजी पातालमा लुकेर बसेपछि भगवान विष्णुले भस्मासुरलाई आफ्नो मोहजालमा पारेर उसलाई आफ्नै टाउकोमा हात राख्न लगाएका थिय । शिवजीलाई खोजीरहेको बृकासुरका अगाडी भगवान विष्णु साधु ब्राह्मण को भेष धारण गरेर गए । बृकासुरलाई भेटेर भगवान विष्णुले बृकलाई कसलाई खोजिरहेका छौ भनेर सोधे । भगवान विष्णुको कुरा सुनेर उनको मोहजालमा परेको बृकासुरले आफुले गर्न लागेको सबै कुरा साँचो भन्यो । यो सुनेर भगवान बिष्णुले बृकासुरलाई मोहजालमा पारेर त्यस्ता गाँजा, भाङ, धतुरो खाने र श्मसानमा बस्ने शिवमा विश्वास नगर तिनले दिएको नत श्राप लाग्छ नत बरदान सत्य हुन्छ भने । भगवान विष्णुले स्त्री रुप धारण गरेर बृकासुरलाई आफु जस्तै गरि नचाएर टाउकोमा हात राखेर भस्म गराए भन्ने कथा पनि रहेको छ । तर सुकसागरमा लेखिएको कथा अनुसार भगवान बिष्णुले शिवले दिएको बरदान सत्य हो कि होइन भनेर थाह पाउन बृकासुरलाई आफ्नै टाउकोमा हात राख्न भनेका थिए । विष्णुको मोहजालमा परेको बृकासुरले आफ्नै टाउकोमा हात राखेर भस्म भएको थियो ।[१]

सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

  1. १.० १.१ सुब्बा होमनाथ केदारनाथ कृत सुक सागर नामक पूस्तक
  2. "भक्तजनको सुन्दर गन्तव्य खोटाङको हलेसी महादेव", काठमाण्डु टुडे, २०७३ वैशाख ३ गते। 

बाह्य लिङ्कहरू[सम्पादन गर्ने]