वीर शमशेर जङ्गबहादुर राणा

स्वतन्त्र विश्वकोश, नेपाली विकिपिडियाबाट
Jump to navigation Jump to search
वीर शमशेर जङ्गबहादुर राणा
Bir Shamsher Jang Bahadur Rana.jpg

कार्यकाल
वि.सं. १९४२ मंसिर ०८ – वि.सं. १९५७ फल्गुण २३
अग्रज : रणोद्दिप सिँह बहादुर राणा
उतराधिकारी : देव शमशेर
व्यक्तिगत जानकारी
जन्म वि.सं. १९०९ मंसिर २६
काठमाडौं, नेपाल अधिराज्य
मृत्यु वि.सं. १९५७ फल्गुण २३ (४८ बर्ष)
काठमाडौं, नेपाल अधिराज्य

वीर शमशेर जङ्गबहादुर राणानेपालका राणा शासनका सातौं तथा नेपालका ११ औं प्रधानमन्त्री थिए। यिनी आफ्नै बडाबा श्री ३ रणोद्धिपको षड्यन्त्रपूर्वक हत्या गरी श्री ३को पदमा विराजमान भएका थिए। रणोद्धिपकाे हत्याकाे लागि खडग शमशेर ज.ब.रा. ले विशेष सहयाेग गरेका थिए

उनले भादगाँउ र काठमाडौंमा वीरधाराको व्यवस्था, पुलहरूको निर्माण, वीर अस्पताल (वि.स.१९४७), वीर पुस्तकालयको स्थापना, घण्टाघरको निर्माण आदी गरेका थिए ।

धीर शमशेरका १७ भाइ छोरामध्येका वीर शमशेरको प्रधानमन्त्रीत्वकालमा खड्ग शमशेर कमाण्ड ईन चिफ तोकिए । अठार महिनापछि उनी पदच्यूत गरिए । निर्वासित जीवन जिउन पाल्पा झरे । पछि उनलाई वि.सं. १९४५ मा पश्चिम नेपालको रुपन्देही, कपिलवस्तु, बाग्लुङ र पर्वत्को जिम्मेवारीकासाथ पाल्पाको गौंडामा पश्चिम कमाण्डरको पुनः जिम्मा दिइयो । सोहीबेला वि.सं. १९४९ मा रानी तेजकुमारीको कालगतिले मृत्युभयो । मृत्युको अन्तिमक्षणमा खड्ग शमशेरले रानीलाई उनको सम्झनामा भारतको आग्राजस्तै ताजमहल निर्माणगरी स्मृतिलाई ताजैराख्ने वचन दिएका रहेछन् । वचनअनुसार उनले बेलायतबाट इन्जिनियर झिकाएर रानीमहल निर्माण गर्न लगाए । त्यसरी निर्माण भयो ‘रानीमहल’ अर्थात् नेपाली ताजमहल ।

निर्माण गरेका दरबारहरु[सम्पादन गर्ने]

जावलाखेल दरबार वि.सं. १९४५

लाल दरबार वि.सं. १९४७

सेतो दरबार वि.सं. १९४२

फोहोरा दरबार वि.सं. १९५२

बहादुर भवन / चार बुर्जा दरबार वि.सं. १९५४

केशर महल वि.सं. १९५२

नारायाणहिटी राजदरबार

हीरापुर दरबार

आनन्द निकेतन

तोरण दरबार


सन्दर्भ सामग्रीहरू[सम्पादन गर्ने]

बाह्य कडीहरू[सम्पादन गर्ने]

राजनीतिक कार्यालय
पूर्वाधिकारीको नाम
रणोद्दिप सिँह बहादुर राणा
नेपालका प्रधानमन्त्री
सन् १८८५–१९०१
उत्तराधिकारीको नाम
देव शमशेर जङ्गबहादुर राणा