सुनसरी जिल्ला
| सुनसरी जिल्ला | |
| अञ्चल: | कोशी |
|---|---|
| सदरमुकाम: | इनरूवा |
| क्षेत्रफल: | १,२५७ वर्ग कि.मि. |
| जनसंख्या: | ७ लाख |
| गाविस संख्या: | ४९ |
| नगरपालिका(हरू): | धरान,इटहरी, इनरूवा |
| संविधानसभा निर्वाचन क्षेत्र संख्या: | |
| भौगोलिक अवस्थिति: | तराई प्रदेश |
| सबैभन्दा अग्लो उचाई: | मिटर |
| सबैभन्दा होंचो उचाई: | मिटर |
| प्रमुख जातिहरू: | बाहुन, क्षेत्री, थारू, सतार, मधेसी आदि |
| प्रमुख भाषाहरू: | नेपाली, थारू, मैथिली, हिन्दी आदि |
| मानव विकास सुचाङ्क स्थिति: | १६ (७५ जिल्लाहरू मध्ये) |
| टेलिफोन कोड: | ०२५ |
| प्रमुख जिल्ला अधिकारी: | - |
| वेबसाइट: | www.ddcsunsari.gov.np |
| यस शृङ्खलाको एक भाग |
| नेपालको प्रशासनिक विभाजन |
|---|
| नेपाल पोर्टल हिमालय पोर्टल |
सुनसरी जिल्ला नेपालको पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको कोशी अञ्चलमा रहेको अत्याधिक जनघनत्व भएको जिल्ला हो। यस जिल्लाको दक्षिणमा भारत, पूर्वमा मोरङ जिल्ला, उत्तरमा इलाम तथा धनकुटा जिल्ला र पश्चिममा सप्तकोशी नदीले सप्तरी जिल्लासित छुट्याएको छ। इनरूवा यहाँको सदरमुकाम हो। १२५७ बर्ग कि.मी. क्षेत्रफल रहेको यस जिल्लामा करिव ७ लाख मानिसको बसोबास रहेको छ। अधिकांश भाग तराईमा पर्ने सुनसरी जिल्लाबासीको मुख्य पेशा कृषि हो। धान, गहुँ, दलहन, तेलहन पछि उखु, जूट र सुर्ती पनि यस जिल्लामा उत्पादन हुन्छ। सुनसरी जिल्ला दक्षिणमा समुद्र सतहदेखि १५२ मिटर र उत्तरमा ९१४ मिटर उचाईमा रहेको छ। जिल्लामा मुख्यतयाः राई, लिम्बू, बाहुन, क्षेत्री, थारू, सतार आदि जनजातिको बसोबास पाइन्छ।
विषयसूची |
[सम्पादन गर्ने] जिल्लाको नामाकरण
यस जिल्लाको नामाकरण भरौल गाविस क्षेत्रको चारकोसे झाडीबाट उत्पत्ति भएको सुनसरी नदीको नामबाट भएको हो। यो नदी भरौल, बक्लौरी, सिंगिया, भोक्राहा, नरिसंह, जल्पापुर हुँदै भारततर्फ बगेको छ।
[सम्पादन गर्ने] भौगोलिक अवस्था
- अक्षांशः २६० २३" उत्तरदेखि २६० ५५" उत्तरसम्म
- देशान्तरः-८७० ५" पूर्वदेखि ८७० १६" पूर्वसम्म।
- सिमाना: पूर्व मोरङ जिल्ला, पश्चिम सप्तरी जिल्ला र उदयपुर जिल्ला (कोशी नदी), उत्तर धनकुटा जिल्ला (भेडेटार),र दक्षिण भारतको विहार राज्य पर्दछ।
- क्षेत्रफल:१,२५७ वर्ग कि.मि.
- औसत लम्वाई : पूर्वको बुढी नदी देखि पश्चिमको कोशी नदीसम्मको लम्वाई ४४ कि. मि.
- औसत चौडाई: उत्तरको भेडेटार देखि दक्षिणको बुढीखोलासम्मको चौडाई ४५ कि.मि.
- भौगोलिक विभाजन: १. उत्तरको पहाडी प्रदेश २. मध्यभागको भावर प्रदेश र ३. दक्षिणको समथर भुमि।
- स्थानीय निकायः जिल्लामा ४९ वटा गाविस तथा ३ वटा नगरपालिका पर्दछ।
सुनसरी जिल्ला महाभारत पर्वत श्रृङ्खला, चारकोसे जङ्गल र तराईका उर्वर भागहरू मिलेर बनेकोछ। यस जिल्लाको भौगोलिक वनावटलाई उत्तरको पहाडी प्रदेश, मध्यभागको भावर प्रदेश र दक्षिणको समथर भुमि गरी मुख्य तीन भागमा विभाजन गर्न सकिन्छ।
[सम्पादन गर्ने] प्रमुख नदी ताल तलैयाहरू
यस जिल्लाका प्रमुख नदी तथा ताल तलैयाहरूमा सप्तकोशी, कोकाहा, सुनसरी, बुढी, सेउती, सर्दु, खेतीखोला, टेंग्रा, पकलीखोला, दचकिचा, पटनाली, गडन खोला आदि पर्दछन्।
[सम्पादन गर्ने] प्रमुख धार्मिक क्षेत्र
बराहक्षेत्र, दन्तकाली, पिण्डेश्वर, बुढासुब्बा, शिवजट्टा, रामधुनी, विष्णुपादुका चतारा धाम आदी।
[सम्पादन गर्ने] पर्यटकीय क्षेत्र
चिमडी दह, भेडेटार, ठिंगेढुंगा, कोशी टप्पु वन्यजन्तु आरक्ष, एभरेष्ट विज्ञान केन्द्र।
[सम्पादन गर्ने] व्यापारिक महत्वका स्थानहरू
जिल्लाको प्रमुख व्यापारिक महत्वका स्थानहरूमा धरान, इटहरी, इनरूवा, दुहवी, खनार झुम्का महेन्द्रनगर हरिनगरा आदि रहेका छन्। प्रमुख रूपमा दैनिक तथा साप्ताहिक, हाट बजार लाग्ने स्थानहरू निम्नानुसार छन्:
| सि.नं. | बजार लाग्ने स्थान | बजार लाग्ने दिन | कैफियत |
|---|---|---|---|
| १ | अमडुवा | दैनिक | |
| २ | औरावनी | शुक्रवार, शनिवार | |
| ३ | भोक्राहा | मंगलवार, शनिवार | |
| ४ | भरौल | मंगलवार, बुधवार, विहिवार, शनिवार | |
| ५ | बराहक्षेत्र | विहिवार | |
| ६ | भादगाउँ सिनुवारी | बुधवार, शनिवार | |
| ७ | चादवेला | आइतवार, शनिवार | |
| ८ | चिमडी | आइतवार, मंगलवार, वुधवार, शनिवार | |
| ९ | छिटाहा | सोमवार, विहिवार | |
| १० | दुहवी | मंलवार, शुक्रवार | |
| ११ | देवानगंज | दैनिक | |
| १२ | डुम्राहा | बुधवार, शनिवार | |
| १३ | एकम्वा | विहिवार | |
| १४ | घुस्की | घुस्की दैनिक | |
| १५ | हरिपुर | शनिवार | |
| १६ | इटहरी | बुधवार, आइतवार | |
| १७ | हरिनगरा | सोमवार | |
| १८ | हाँसपोसा | सोमवार, विहिवार | |
| १९ | बकलौरी | आइतवार, सोमवार | |
| २० | इनरुवा | सोमवार, विहिवार | |
| २१ | मधुवन | आइतवार, मंगलवार | |
| २२ | लौकही | मंगलवार, शुक्रवार | |
| २३ | प्रकाशपुर | शनिवार | |
| २४ | सिमरिया | बुधवार | |
| २५ | खनार | बुधवार, शुक्रवार |